شهر مجازی

ما را دنبال کنید


تبلیغ خود را اضافه کنید

معرفی شهر جزیره قشم


قِشم بزرگترین جزیره ایران و خلیج فارس واقع در تنگه هرمز است. این جزیره در دوران ساسانیان ابرکاوان نام داشته‌است.شهرستان قشم بخشی از استان هرمزگان است که خود جزیره قشم را شامل میشود.
 

جغرافیای سیاسی

در سال ۱۳۸۵ این شهرستان قشم به سه بخش مرکزی و بخش شهاب و بخش هرمز ۷ دهستان تقسیم شده بود. شهر قشم در شرقی‌ترین نقطه جزیره واقع شده‌است و به رغم آنکه این شهر نسبت به کل جزیره مرکزیت هندسی ندارد، اما به علت موقعیت مهم استراتژیک آن (دید گسترده به جنوب، شمال و شرق، دید به تنگه هرمز، نزدیکی به بندرعباس و...) از قدیم واجد اهمیّت بوده و عمده‌ترین سکونتگاه جزیره محسوب می‌شده‌است. انتخاب شهر قشم به عنوان پایگاه اصلی توسعه منطقه آزاد تجاری-صنعتی قشم نیز بر اهمیت این شهر افزوده‌است.

بنادر مهم صیادی و تجاری

به دلیل بازار پر رونق و ورود کالاهای بسیار مهم از کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس به این جزیره، وجود بنادر مهم و همچنین بنادر اختصاصی بسیار مهم می‌باشند. چنان‌که در قدیم بنادر صیادی و بنادر تجاری در کنار یک دیگر قرار داشته ولی اکنون به دلیل رونق اقتصادی بنادر به صورت اختصاصی و ویژه امور خدمات به کشتی‌های تجاری و صیادان را انجام می‌دهند. بنادر مهم و صیادی شهرستان قشم به تر تیب زیر می‌باشند.1-بهمن ۲ - شهید ذاکری ۳ - بندرسوزا ۴ - مسن ۵ - سلخ ۶ - کاوه ۷ - لافت ۸ - درگهان ۹ - باسعیدو ۱۰ - فجر ۱۱ - شرکت نفت ۱۲ - رمچاه ۱۳ - کندالو ۱۴ - طبل ۱۵ - هنگام

جزیره‌های بزرگ پیرامون قشم

جزیره هنگام، هرمز و لارک هستند. بعضی جزیره‌های کوچک اطراف قشم وجود دارند که فاصله کمی با ساحل جزیره دارند و هنگام برکشند و فروکشند (جزر و مد) به ساحل جزیره می‌پیوندند و می‌گسلند همین باعث نامگذاری این چند جزیره کوچک بعنوان جزایر ناز شده است که گویی در پیوستن به جزیره ناز می‌کنند.عمده فعالیت صورت گرفته دراین جزایر صیادی است. به تازگی طبیعت بکر و ساحل زلال این جزایر مورد توجه گردش گران قرار گرفته است، که در این میان جزیره هنگام به خاطر نزدیکی به جزیره قشم و زیستگاه دلفین‌ها، آهوها (جبیرها) و تنها پارک کروکودیل ایران بیشتر از بقیه جذب گردشگر می‌نماید.

مهاجرت

علاوه بر جمعیت بومی و ساکن، جزیره قشم دارای جمعیت غیربومی و مهاجر بسیاری است که به‌طور عمده در بخش‌های تجارت، بازرگانی، صنایع و معادن، ادارات و دوایر دولتی و ارگان‌ها، بانک‌ها، تشکیلات سازمان منطقه آزاد قشم و دیگر بخش‌های خدماتی به فعالیت اشتغال دارند. ضمن آن که شمار قابل توجهی گردشگر نیز - همواره به‌ویژه در فصل‌های پاییز و زمستان و تعطیلات نوروزی - وارد جزیره می‌شوند.

زبان و گویش

زبان اصلی مردم قشم، مانند تمام مردم ساکن بنادر و سواحل جنوب کشور و دیگر جزایر، فارسی است ولی با گویش بندری صحبت می‌کنند که برای همه مردم و مسافرانی که به جزیره مسافرت می‌کنند قابل درک و فهم است. لهجهٔ محلی و متداول مردم قشم در شهرها و روستاهای آن تقریباً یکسان است. به‌طور کلی باید گفت زبان محلی قشمی، آمیخته‌ای از زبان‌های عربی، فارسی، بندری، هندی و انگلیسی است.

دین و مذهب

مردم جزیره قشم ( بومیان ) مسلمان پیرو مذهب تسنن (شافعی) اند ، دین داری در این جزیره در بین مردم این جزیره جایگاه خواصی دارد و فرزندان خود از کودکی تشویق به نماز خواندن و روزه گرفته و یاد گیری قرآن می کنند .

موقعیت جغرافیایی

این جزیره از شمال به شهر بندرعباس، مرکز بخش خمیر و قسمتی از شهرستان بندر لنگه، از شمال خاوری به جزیرهٔ هرمز، از شرق به جزیرهٔ لارک، از جنوب به جزیرهٔ هنگام و از جنوب باختری به جزایر تنب بزرگ و کوچک و بوموسی محدود می‌گردد. فاصله جزیرهٔ قشم (از بندر قشم) تا بندرعباس ۸/۱۰ مایل (۲۰ کیلومتر)، تا بندر هرمز ۷۲/۹ مایل (۱۸ کیلومتر)، جزیره لارک (تا مرکز دهستان لارک) ۸۵/۴ مایل (۹ کیلومتر)، تا جزیره بوموسی ۰۱/۸۸ مایل (۱۶۳ کیلومتر) و جزیره تنب بزرگ ۵۵/۶۱ مایل (۱۱۴ کیلومتر) است.

مساحت جزیره

مساحت جزیره ۱۴۹۱ کیلومترمربع، حدود ۲/۵ برابر دومین جزیره بزرگ خلیج پارس یعنی بحرین است. طول جزیره از بندر قشم، تا بندر باسعیدو در انتهای جزیره را در منابع مختلف بین ۱۰۰ تا ۱۳۰ کیلومتر تخمین زده‌اند و بیشتر روی طول ۱۱۵ و ۱۲۰ کیلومتر تکیه شده‌است. در گزارش توجیهی اجرای قانون تعاریف، طول سراسری جزیرهٔ قشم را ۱۲۰ کیلومتر ذکر کرده‌اند. عرض جزیره، در نقاط مختلف متفاوت بوده و به‌طور متوسط دارای سه عرض: کم (بین طبل و سلخ)، زیاد (بین لافت کهنه و شیب دراز) و متوسط (در منطقه اسکان) است. با این وجود، عرض متوسط جزیره قشم را ۱۱ کیلومتر می‌توان محسوب داشت.

زمین‌شناسی قشم

تاریخچه زمین‌شناسی و تکتونیک منطقه: بخش شمالی خلیج فارس قسمتی از بخش جنوب شرقی زون ساختاری زاگرس را تشکیل می‌دهد که با روند کمربند چین‌خورده - راندگی شمال غربی - جنوب شرقی در اثر آخرین فاز کوه‌زایی آلپین در پلیو - پلیئستوسن چین‌خورده و دگرریخت شده‌است. سازندهای زمین‌شناسی این کمربند ممکن است محدوده سنی دیرینه‌زیستی پیشین تا ترشیری داشته باشند و شامل دیاپیرهای منسوب به پالئوزوئیک پیشین به نام سری هرمز بوده که تا عهد حاضر به طرف سازندهای بالایی و تا روی زمین فعال بوده‌اند. بر اساس نظر اکثریت زمین‌شناسان این منطقه از نظر تکتونیکی از زمان ترشیری پسین به عنوان ناحیه فعال تکتونیکی بخش جنوبی پیشانی دیگر ریختی یا کمربند همگرایی (بین‌النهرین و حوزه خلیج فارس) و همچنین حاشیه‌های صفحه فشارشی و برخوردی قاره ایران - عربی، فعال بوده‌است.

لرزه خیزی قشم

در ساعت ۱۲ و ۳۴ دقیقه و ۲۵ ثانیه روز سه‌شنبه ۲۱ تیرماه ۱۳۸۴ زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶/۴ در استان هرمزگان رویداد که در مناطقی از استان از جمله جزیره قشم احساس شد. کانون این زمین‌لرزه در مختصات ۰۷/۲۷ درجه عرض شمالی و ۹۱/۵۵ درجه طول شرقی، در حوالی گچین در غرب بندرعباس و در فاصله ۱۹ کیلومتری بندر درگهان (در جزیره قشم) اعلام شد. تنها پس‌لرزه ثبت شده این زمین‌لرزه که امکان ثبت و تعیین محل آن وجود داشته، در ساعت ۱۶ و ۱۱ دقیقه همان روز و به بزرگی ۸/۲ روی داده‌است.

سواحل

جزیره قشم با وسعتی نزدیک به ۱۵۰۰ کیلومترمربع، بیشترین سواحل و کرانه‌ها را در بین جزایر خلیج فارس به خود اختصاص می‌دهد. سواحل زیتون، سیمین، جزایر ناز، سوزا، مسن، شیب‌دراز، سلخ و دوستکو از دیدنی‌ترین سواحل جزیره قشم محسوب می‌شوند. از ویژگی‌های ساحل شناختی این جزیره، تنوع سواحل صخره‌ای، ماسه‌ای و گلی آن است که چنین خصوصیتی به‌طور یک جا در کمتر جزیره‌ای یافت می‌شود. سواحل شنی و ماسه‌ای نقره‌فام و سیمین براق نیز از دیگر انواع سواحل در جزیره قشم محسوب می‌شوند. ساحل صخره‌ای زیتون، ساحل شنی سیمین و سواحل گلی لافت و جنگل‌های حرا تنوع سواحل قشم را نشان می‌دهند. ساحل صخره‌ای ریگو معروف به ساحل لاک‌پشت‌ها نیز از دیگر سواحل زیبای جزیره قشم است که لاک‌پشت‌ها در آنجا برای نفس‌گیری و تغذیه به روی آب می‌آیند. سواحل زیبای جزیره هنگام در دو کیلومتری خط ساحلی جنوب جزیره قشم زیستگاه دلفین‌های باهوش و بازیگوش است که این مسئله موجب جذب گردشگران علاقه‌مند به قشم و جزیره هنگام شده است. گردشگران علاوه بر ساحل زیبای بین هنگام و قشم از طبیعت رؤیایی داخل جزیره هنگام و تنها مزرعه پرورش تمساح کشور نیز دیدن می‌کنند.

آب و هوا

قشم در گروه سرزمین‌های گرم و مرطوب قرار می‌گیرد و این در حالی است که رطوبت نسبی هوا در قشم بالاست. فشار هوا در قشم بین ۱۰۱۵ تا ۱۰۱۸ میلی‌بار جیوه‌است که در تابستان به دلیل گرمای زیاد، فشار هوا به کمتر از ۱۰۰۰ میلی‌بار می‌رسد. دمای متوسط سالیانه جزیره قشم حدود ۲۶ درجه سانتی‌گراد، با متوسط حداکثر و حداقل دمای روزانه به ترتیب ۳۳ و ۱۸ درجه سانتی‌گراد است. اختلاف درجه حرارت فصلی این جزیره بسیار زیاد است. گرم‌ترین زمان‌ها ۱۰ تیر تا ۱۰ شهریور و سردترین ماه‌ها دی و بهمن است. در جزیره قشم حداکثر و حداقل دمای مطلق ۴۶ و ۱۶ درجه سانتی‌گراد به ثبت رسیده‌است.

پوشش گیاهی

اولین و مهم‌ترین جامعه گیاهی جزیره در جنگل‌های حرا مشاهده می‌شود که گونه‌ای از مانگروها به نام Avicennia marina (به نام ابوعلی سینا، دانشمند پرآوازه ایران) است و گستره‌ای بیش از ۲۰۰۰ کیلومتر مربع از مساحت جزیره را به خود اختصاص داده‌اند. گیاهان قشم خشکی پسند و حرارت‌خواه بوده و نیاز به رطوبت زیاد در تابستان دارند و بیشتر به شکل درختچه‌های نیم‌بیابانی کوتاه قد قابل مشاهده هستند. از این جمله درختان میتوان به درختان کهور، چت (با کسره زیر چ)، کرت، و کنار نام برد. که بیشتر آنها کهور وچت هستند. بوته های جر نیز در کنار این درختان پوشش گیاهی جزیره را تشکیل می دهند. نخل ها در این جزیره تنها در باغ های نخل می توان یافت که به دلیل کمبود آب و کمبود بارندگی کم رونق تر شده است.

حیات جانوری

در آب‌ها و خشکی‌های جهان سه سیستم حیاتی از نظر تنوع زیستی از بیشترین تنوع جانوری و گیاهی برخوردارند. این سه اکوسیستم عبارت‌اند از جزایر مرجانی، جنگل‌های حرا و جنگل‌های بارانی. در جزیره قشم و آب‌های پیرامونی آن دو اکوسیستم‌های اول و دوم حضور دارند گونه‌های شناسایی شده پستانداران قشم عبارت‌اند از ۴ گونه خفاش که یک نوع آن خفاش میوه‌خوار است، خفاش میوه‌خوار بزرگ‌ترین خفاش کشور بوده و بیشتر از قشم گزارش شده‌است.

جونده

۴ گونه، یک نوع خارپشت، یک گونه خرگوش، یک گونه روباه و دو نوع نمسی و یک نوع جبیر یا غزال ایرانی نیز در قشم شناسایی شده‌است.خزندگان شناسایی شده قشم نیز بسیار متنوع هستند. سه نوع مار و ۱۷ گونه مارمولک و یک نوع دوزیست در قشم شناخته شده‌اند.

دوزیستان و خزندگان

با توجه به موقعیت جغرافیای جزیره قشم در خلیج فارس و به دلیل تنوع نواحی اکولوژیک آن و همچنین به دلیل وجود زیستگاه‌های متنوع نظیر: محیط تالابی جنگل حرا، پهنه‌های گلی، تپه ماهورهای متنوع، مناطق بیابانی، شنزارها، سواحل شنی، مناطق صخره‌ای، مزارع و باغ‌های کشاورزی و چمنزارهای فصلی - مطالعه مقدماتی اکولوژیک توزیع و پراکنش دوزیستان و خزندگان جزیره صورت پذیرفت.

پرندگان

بارزترین پدیده طبیعی قشم گوناگونی پرندگان آن است. از میلیون‌ها سال پیش به این سو حدود چهارمیلیون پرنده مهاجر به‌طور منظم در فصل‌های مختلف سال، به خلیج فارس همانند یک زیستگاه ویژه، پناه می‌آورند. به‌طور کلی، در گشت و گذاری چند روزه در جزیره قشم به آسانی می‌توان تا ۱۰۰ گونه از پرندگان آن را مشاهده کرد. پرندگان از بیشترین تنوع برخوردارند. فهرست پرندگان شناسایی شده قشم تا سال گذشته ۹۸ گونه بود اما با شناسایی ۷۵ گونه پرنده دیگر، این فهرست در حال حاضر به ۱۷۳ نوع رسیده‌است. برخی از این پرندگان از جمله پرندگان نادر کشورمان هستند که شاهین کبود و حواصیل سبز از آن جمله‌اند.برخی از پرندگان جزیره قشم عبارت‌اند از: مرغ سقای پا خاکستری، باکلان، حواصیل خاکستری، قار کوچک، قار ساحلی، قار سفید، حواصیل شب، حواصیل هندی، کفچه نوک، فلامینگو،عقاب ماهیگیر(جزیره قشم)، کرکس، جیرفتی، هوبره، سلیم خرچنگ‌خوار، صدف‌خوار، دیدومک، تلیله نوک‌پهن، کاکایی سر سیاه، کاکایی پشت سیاه، پرستو دریایی دودی، پرستو دریایی کاکلی کوچک، پرستو دریایی معمولی، پرستو دریایی کاکلی، سبز قبای هندی، زنبور خانگی کوچک، دم جنبانک ابلق، دم جنبانک کله زرد، میوه‌خور، بلبل خرما، سنگ چشم کله سرخ، سسک چیف‌چاف، سسک جنبان، سسک سرسیاه، طرقه بنفش، طرقه کوهی، چکچک بیابانی، شهدخور، زرد پر مزرعه، سهره خاکی.

برخی جاذبه های گردشگری

دره ستارگان

روستای برکه خلف در فاصله پنج کیلومتری از ساحل جنوبی جزیره قرار گرفته‌است. در شمال این روستا دره ستارگان قرار دارد. اهالی منطقه به این روستا استاله کفته می‌گویند. اما، نام دره ستاره‌ها برای این پدیده کم‌نظیر زمین‌شناسی جاافتاده‌است.به دلیل شکل ویژه این دره و انواع حجم‌ها و پدیده‌های فرسایش موجود در آن وزش بادهای تند و گردش هوا در لابه‌لای ستون‌ها و حفره‌های موجود در دره تولید صدا می‌کند و به دلیل این صداها است که اهالی معتقدند با تاریک شدن هوا این دره محل آمد و شد ارواح و اجنه‌است و بنابراین از ورود به آن در شب خودداری می‌کنند.دره ستاره‌ها در واقع یک ناحیه فرسایش یافته توسط آب‌های سطحی، رگبارهای فصلی و تندبادها است. فلات اولیه که هنوز در بخش شمالی به‌صورت کم و بیش دست نخورده باقی‌مانده، در ارتفاع بین ۷ تا ۱۵ متری از کف دره قرار دارد و جنس آن ماسه سنگ با سیمان آهکی سست و پر از پوسته‌های فسیلی است. مخروط‌های نوک‌تیز، ستون‌نها و ستونک‌های فرسایشی، آرک‌ها و تیغه‌ها و دیواره‌های نواری از جمله بخش‌هایی هستند که در این دره مشاهده می‌شوند.به دلیل سست بودن جنس لایه‌ها، می‌توان انتظار داشت که پس از هر بارندگی شدید (که به ندرت اتفاق می‌افتد) تغییرات محسوسی در مورفولوژی دره صورت پذیرد.

قلعه پرتغالی ها

آثار دژ پرتقالیها در شهر قشم و دژهای دیگری در خاور لافت، موسوم به دژهای نادری - که با توپهای بزرگ آن روزگار مجهز بوده است -، در قشم دیده می‌شود. این دژ، وظیفه پشتیبانی قلعه هرمز را بر عهده داشته که شامل تأمین آب شیرین برای قلعه پرتقالی هرمز بوده است. بنای این قلعه در ۱۶۲۱ میلادی باعث شد شاه عباس بزرگ اقدام به جنگ بر ضد پرتقالیها و اخراج آنان از سواحل خلیج فارس نماید.

نخستین ژئوپارک کشور در جزیره قشم

دشت‌ها، دره‌ها، سواحل و کوه‌های جزیره هم وضعیتی یگانه و کم‌نظیر از نظر پوشش گیاهی، حضور حیات وحش و وجود پدیده‌های نادر زمین‌شناسی دارند. در این بخش از جزیره علاوه بر گونه‌های گیاهی و جانوری زیبا، کمیاب و در خطر انقراض که در سطح ملی و همچنین جهانی از ارزش بسیاری برخوردارند، پدیده‌های زمین‌شناسی نادر و بی‌مانندی نیز وجود دارند که هریک به تنهایی جذابیت و زیبایی خاص دارند. مجسمه‌های طبیعی و نقش برجسته‌های پراکنده، چین‌خوردگی‌ها و کوه‌های شگفت‌آور، سطوح تخت و صفه‌ها در ارتفاعات، ستون‌های حاصل از عوامل فرسایش، برجستگی‌ها و فرورفتگی‌های به‌وجود آمده از هوازدگی، مخروط افکنه‌ها و قطعه‌های فروافتاده در پای ارتفاعات، کوهسرها و هیکل‌های که دست هنرمند طبیعت به تازیانه باد و باران پدید آورده، تندیس‌های اعجاب‌آوری که در شکل‌های مختلف هم چون لاک‌پشت، سگ، مارمولک، اسب آبی و یا حتی چهره آدمی در حالت خشم و فریاد و ... همه و همه بخش بزرگی از طبیعت مسحورکننده قشم هستند و از جاذبه‌های کم‌نظیر طبیعت‌گردی این جزیره به‌شمار می‌روند. در سواحل جنوبی بخش غربی جزیره از بندر ماهیگیری سلخ تا روستای کانی - یعنی در فاصله سی‌کیلومتر از ساحل جزیره - روستا، مزرعه و هیچ نوع تمرکز و تجمع انسانی وجود ندارد. در بخش غربی جزیره حضور انسان و فعالیت‌های دامداری و کشاورزی از زمان‌های قدیم بسیار ناچیز بوده‌است و در حال حاضر نیز قابل توجه نیست. در این بخش از جزیره پدیده‌هایی وجود دارند همچون:جنگل‌های حرا، گنبد نمک، غارهای نمک، چشمه‌های آب معدنی، تنگه چاهکو، تنگ عالی، بام قشم، دره تندیس‌ها، کلات کشتاران و ده‌ها تخته سنگ و صخره با شکل‌های عجیب و غریب.

چشمه‌ها

چشمه‌های جزیره قشم، که به‌طور پراکنده در جای جای جزیره وجود دارند، فاقد آب شیرین بوده و عمدتاً شور هستند. برخی از این چشمه‌ها عبارت‌اند از:چشمه کارگه چشمه معدنی سولفوره و شور کارگه در میانه و هسته مرکزی ساختار تاقدیسی مجاور بندر ماهیگیری سلخ (میدان گاز طبیعی سلخ، معروف به برهوت) واقع شده‌است. آب این چشمه (چند لیتر در ثاینه) پس از نهشته شدن بخشی از مواد معدنی سیاهرنگ همراه در محل تظاهر، موجب تغذیه بیشتر آب شور در آبرهه موجود این محل بوده و در اطراف و بستر آبراهه اخیر نیز رسوبات فراوان نمک گذاشته می‌شود.چشمه گوری: رسوبات واحد گوری دارای ضخامت حدود یکصدمتر، پوشاننده نهشته‌های انیدریت و نمک‌های مربوط به سازند گچساران است که با توجه به دانسته‌ها، ستبرای حدود ۱۴۰۰ متر دارد.چشمه‌های دامنه کوه نمکدان پهنه‌های پوشیده از رسوب نمک در کوه نمکدان دارای توده‌های بسیار بزرگ و گسترده نمک با کمیت بالا با کیفیت و خلوص نسبتاً مناسب است و از نظر اقتصادی در تأمین نمک خوراکی، نمک طبی و حتی تأمین بخشی از مشتقات موردنیاز در ترکیباتی از پتروشیمی اهمیت دارد.

اقتصاد

صیادی

از منابع اصلی درآمد مردم این مناطق صیادی است. صیادی در این منطقه به وسیله ی قایق موتوری، لنج ، و مشتا است.

کسب و کارهای تجاری

از دیگر منابع درآمد این مردم، ایجاد بازارها و مغازه های کوچک است.

دامپروری

جزیره قشم تا حدودی توان بالقوه برای دامپروری را دارد و هم اکنون دامپروری به روش سنتی در جزیره انجام می‌گیرد. نزدیک به ۲۰۰۰ راس بز از نژادهای مخصوص تالی، جزیرتی، پاکستانی و هم چنین حدود ۳۰۰۰ راس گوسفند و گاو گوساله و چند هزار ماکیان در جزیره وجود دارد. منابع تغذیه دام‌ها بیشتر از سرشاخه‌ها و برگ درختان حرا است. مردم جزیره نوعی غذا به نام «فخاره» برای دام‌های خود درست می‌کنند. بیشتر دام‌ها در این جزیره در دشت مرکزی (یعنی توریان، رمکان، گربه دان و کاروان) هستند شتر یا سفینه صحرا در گذشته از اهمیت خاصی برخوردار بوده که انطباق بیشتری با محیط جزیره داشته‌است و برای حمل و نقل وهم چنین شیر و گوشت نگهداری می‌شده‌است. شترداری بیشتر در روستای طبل، جی جیان، سهیلی و سلخ رایج است. تعداد شترها در این جزیره افزون بر ۳۰۰۰ نفر است.اولین و تنها مزرعه پرورش کروکودیل کشور به نام پارک و مزرعه کروکودیل نوپک در جزیره هنگام از توابع شهرستان قشم به تولید و تکثیر کروکودیل مشغول است. این مزرعه علاوه بر تولید گوشت و پوست امکان بازدید گردشگران علاقه‌مند را در محلی دیدنی و زیبا فراهم آورده است.

کشاورزی

در جزیره قشم به دلیل کمی بارندگی و نبود آب شیرین کافی، کشاورزی بسیار محدود است و بیشتر به صورت دیم صورت می‌گیرد و کشت غلات دیم نیز به دلیل یکنواختی بارندگی دستخوش نوسان زیاد می‌شود. به این ترتیب، تولید کشاورزی قشم را می‌توان ناچیز دانست. نواحی کشت آبی در دشت توریان و نواحی زراعت دیم در روستای طبل، گوران، سهیلی، گورزین، ملکی، لافت و گیاهدان واقع اند که نیمی از نخلستان‌های جزیره را در خود جای داده‌اند.

معادن

در جزیره قشم معادن گوناگونی از قبیل نمک، خاک سرخ، گاز سنگ آهن و ... وجود دارد که به ویژه در گذشته سبب رونق تجاری این جزیره بوده‌است و قسمتی از مشاغل جزیره نشینان را تأمین می کرده‌است معدن سنگ لاشه تلمبر واقع در ۱۰ کیلومتری باختر بندر قشم با تولید سالانه ۳۵ هزار تن و معدن سنگ لاشه قشم واقع در ۱۴ کیلومتری جنوب غربی شهر قشم با تولید سالانه ۲۷۰۰ تن از مهم‌ترین معدن‌های قشم به شمار می‌روند. از جمله معادن عمده جزیره قشم، نمکدان است که به صورت تپه نمکی مدور (مخروطی) و به قطر قاعده ۷ کیلومتر در ارتفاع ۲۳۷ متر از سطح دریا قرار دارد. این منبع دارای بهترین نمک است که ذخائر آن ۴۲۰ هزار تن برآورد شده‌است. گاز جزیره قشم در سنوات گذشته برای اولین بار به وسیله شرکت ایران و انگلیس کشف و حفر شد به طوری که در منطقه کارگه سه چاه نفت زده‌اند که عمق یکی از آنها تا ۳۰۰۰ متر می‌رسد اما سر چاه‌ها را بسته‌اند.

پالایشگاه گاز گَوَرزین

که از پنج حلقه چاه تغذیه می‌کند پس از پالایش به وسیله لوله‌های ۱۲ اینچی از لافت کهنه به بندر پل و در مجموع پس از طی ۷۰ کیلومتر به نیروگاه بندر عباس می‌رسد تا انرژی گازی را به الکتریسیته تبدیل نماید. قدرت تصفیه و حمل گاز طبیعی به نیروگاه حرارتی بندرعباس در صورت امکان روزانه یکصد میلیون فوت مکعب است و این لوله‌ها در ژرفای ۳۳ متری دریا قرار گرفته‌اند.

خوراکی‌های محلی

نان تُمُشی، نوعی نان محلی بسیار نازک است که در قشم آنرا با سس مخصوصی می‌پزند. در این نان تخم مرغ و پنیر می‌ریزند که همزمان با نان می‌پزد. نوشیدنی مخصوص قشم چایی شیر است. خورش قلیه‌ماهی از غذاهای محلی این جزیره است.

مراسم عروسی جزیره قشم

اینک در سایه صداقت بی ریای قشمی ها صفحه شادی زندگیشان را ورق می زنیم.آتش افروخته شده، دیگ ها بر دارند و همه چیز مهیای اجرای سنتی مراسم عروسی در قشم است.پیرانی که عصا زنان سیمای اساطیری را به نمایش می گذارند ، آوازی که دسته جمعی خوانده می شود رزیف است.رزیف رقص یا سماعی است محلی مانده از گذر زمان .همزمان با مراسم رزیف پدر داماد به اتفاق ریش سفیدی از قوم ، داماد را به طرف حمام می برند .گروه کوچکی از مهمانان در حالی که اشعاری از رزیف می خوانند داماد و ساقدوشان دنیا دیده اش را همراهی می کنند.در حالی که مراسم رزیف آخرین پرده های نمایش خود را به اجرا می گذارد داماد را از حمام باز می گردانند.بزرگان به رسم دیرین خود قدم به قدم داماد گام بر می دارندمهمانان تا غباری از تن بتکانند در اتاقی که با قالیچه ها و البسه رنگارنگ تزئین شده می نشینند.اما لختی بیشتر نمی مانند . به زودی باید بر طبق آئین دیرین داماد را به خانه عروس ببرند.مهیا کردن حجله حکایتی شیرین دارد.یک ماه قبل از شب عروسی کسانی که برای این کار انتخاب شده اند پارچه های زینتی ، آینه، فرش و حتی طلا و جواهرات زیبا و دیدنی را با خود به حجله می برند.سپس به کار آذین بندی و ساخت آینه کاری های آن مشغول می شوندتا قبل از شب عروسی هیچ کس جز هنرمندان آفریننده آن حق ورود به حجله را ندارند.دوستان جوان داماد زمانی کوتاه را به بازدید حجله می گذرانندو برای زوج خوشبخت آرزوی روزهایی موفق و شاد می کنند.

روستای برکه خلف

روستای برکه خلف در 19 کیلومتری شهر قشم قرار دارد. نام روستای بركه خلف كه مردمانی بسیار خونگرم دارد از دو كلمه بركه و خلف تشكیل شده است. بركه ی آب شیرینی در این روستا وجود دارد كه گویا مربوط به شخصی به نام خلف بوده است و این نام را بر این روستا ماندگار كرده است. راه دسترسی به روستای بركه خلف آسفالته می باشد و از روستا تا ابتدای دره ستاره ها، جاده خاكی به طول حدود ۵۰۰ متر با شرایطی مناسب برای ماشین های سواری مهیا شده است. مردم این روستا به حفظ محیط زیست اهمیت ویژه ای می دهند . مردم روستای برکه خلف از گونه ای صدف درخطر انقراض به نام صدف لب سیاه حفاظت کردند. هنر زنان این روستا نیز زبان زد خاص و عام است. هنر گلابتون دوزی و سوزن دوزی این منطقه نیز بسیار مشهور است. ویژگی دیگر این روستا پاکیزگی و آرامش آن می باشد. مردم این روستا خودشان در نظافت و پاکیزگی روستا کوشش می کنند و از این نظر روستای برکه خلف نمونه می باشد.

آیین کهن نوروز صیاد

صیادان جزیره قشم میانه تابستان هر سال را نوروز یا نوروز صیاد می‌نامند كه اولین روز از فصل گرمای واقعی است. در نوروز صیاد، هیچ‌یك از صیادان قشمی هیچ ماهی و موجود آبزی دیگری را صید نمی‌كند و این روز را جشن می‌گیرند. سالِ صیادان چهار فصل دارد و از اوایل دهه سوم فروردین آغاز مى‌شود و ۱۰۰ روز طول مى‌کشد. آخرین روز تیرماه هر سال را «نوروز صیاد» مى‌نامند. این روز، اولین روز از فصل گرماى واقعى استان است و معنى آن این است که یک سالِ صیادى به پایان رسیده است. این مراسم هنوز در روستای سَلَخ در جزیره زیبای قشم برگزار می شود و از روشنی هوا در صبح تا غروب آفتاب ادامه دارد مراسم با شست و شوی بدن در آب دریا شروع می شود تا آب حیات بخش خلیج فارس پلیدی را از تن و جانشان بزداید. در این روز صید را حرام می دانند و در کلیه وعده های غذایی از ماهی استفاده نمی کنند. این آئین نشان می دهد که مردم جنوب کشور ، دریا را خوب می شناختند و در فصل تخم ریزی ماهی و میگو از آسیب به زیست محیط دریا جلوگیری می کردند.

قلعه لافت

«قلعه لافت»، در انتهای تپه ای که روستای لافت قشم است ودر کنار آن قرار دارد قلعه مخروبه‌ای وجود دارد که اهالی محل به آن قلعهٔ نادری می‌گویند. این قلعه، نقشه مربع شکل دارد و آثارچهار برج در آن دیده می‌شود. درورودی قلعه رو به جنوب باز می‌شده‌است. این قلعه در جنوب روستای لافت قرار دارد.

 

درخت انجیر معابد

درخت انجیر معابد یا لور معروفترین درخت جزیره است. پوست کهنسال، برگها و ریشه هایش که از بدنه آن آویزان هستند، این درخت را از سایر درختان دیگر متمایز می سازد. درخت لور ریشه هایش طوری رشد می کند که مانند چتری بر روی زمین سایه می افکند و ممکن است تا چند صد سال عمر کند. برگهایش همیشه سبز بوده و یکی از رستنی های شگفت انگیز جزیره قشم می باشد. این درخت تاجی بسیار بزرگ دارد و میوه رسیده نارنجی رنگ آن مطبوع و خوراکی است. همچنین ریشه های متعدد بسیاری دارد که زیبایی خاصی به درخت بخشیده است.

مسجد قبا

از جمله مسجد های مشهور قشم که در روستای هلر واقع شده، مسجد قبا می باشد. معماری استثنایی، رنگ ها، طرح و نقشه این مسجد سبب شده که همچون نگینی در جنوب ایران بدرخشد. گنبدهای هم اندازه در تناسب با نقشه و طرح که با مجموعه بنای اصلی هماهنگ شده اند، شکوه فزاینده ای به مسجد بخشیده و معنویت آن را دو چندان می کند. ساختمان اصلی به کمک اختلاف سطح، از شالوده بنا و فضای پیرامون فاصله گرفته. در سطح زیرین حیاط ، برکه آبی وجود دارد که در فضای داخلی آن کرسی های چوبی برای وضو گرفتن در نظر گرفته شده تا نمازگزاران ضمن وضو گرفتن از فضای روحانی حیاط هم لذت ببرند.

تپه تاریخی کولغان

تپه های کولغان مشرف بر دریا و سد خاکی بالاتل هستند و از زیبایی و چشم انداز بسیار جالبی برخوردارند. بالای تپه ها، آثار معماری و آبراه ها با دیوارهای سنگی به طول بیش از صد متر باقی مانده که بسیار دیدنی هستند. در قسمتی از این تپه ها، قبرستان منظمی با قبرهایی در دو ردیف با فاصله دو متر از یکدیگر وجود دارد. نشانه های باقی مانده از اتاقک های به جا مانده در این منطقه، گویای آن است که این محل احتمالا بازاری بوده که رونق بسیار داشته است. در کنار ویرانه های به جا مانده، سه حوض حفر شده در داخل سنگ وجود دارد که بزرگ ترین آنها ۱۲ متر طول و ۴ متر عرض دارد. عده ای از اهالی بومی منطقه معتقدند که این مکان نیایشگاه ناهید بوده است.

سد تاریخی پی پشت قشم

سد پی پشت که در نزدیکی روستای پی پشت قرار دارد یکی از سدهای تاریخی و دیدنی قشم است. تاسیسات تقسیم آب این سد، متعلق به دوره ساسانی می باشد که پی اولیه سد را ساسانیان احداث نموده و سد را ساخته اند ولی قسمت بالا و تاج آن را هخامنشیان تکمیل کرده اند. کارشناسان میراث فرهنگی تاکید کرده اند که این سد از نظر قدمت و سابقه تاریخی، بسیار حائز اهمیت بوده و یکی از سدهای مهم جزیره قشم می باشد.

سد بالاتل

سد بالاتل واقع در دره کولغان در بخش شهاب از توابع شهرستان قشم و از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است.در سربالایی دره کولغان آثاری از سدی برجای مانده‌است که به نام سد بالاتل مشهور است. این سد ۱۰۰۰ متر طول و۵۰۰ متر عرض داشته‌است و آب باران دره‌های مجاوررا ذخیره می‌کرده‌است . این سد از آثار دوره ساسانیان است چشم اندازی زیبا دارد. ساختمان سد با قطعه سنگهای بزرگ و ملاط گچ و ساروج ساخته شده‌است .

مسجد و بقعه شیخ برخ

اولین مسجدی که در قشم ساخته شد به همت زاهدی با ایمان به نام سید خواجه برخ مشهور به پیر تم بوده است. بنای این مسجد به دوران اوایل قرن دوم ه.ق می رسد. روایتی دلنشین درباره مسجد نقل شده که می گویند، در اثر زلزله ای ویرانگر اکثر بناها با خاک یکسان شدند از جمله عبادتگاه زاهد مشهور شیخ برخ. بعدها کشتی بانی که از آفریقا آمده بود در دریا دچار طوفان می شود و پیش خود نذر می کند که اگر جان سالم به در ببرد، مسجد شیخ برخ را بازسازی کند. طوفان کشتی او را نزدیک روستا به گل می نشاند و او از چوب های دکل کشتی، مسجد را بازسازی می کند و بر ورودی آن به خط نسج خام نام شیخ و تاریخ تجدید بنا را حک می کند. در گوشه همین مسجد، بقعه شیخ وجود دارد. قاب تخته یکی از لنگه های در مسجد در موزه ملی میراث فرهنگی ایران باستان قرار دارد.

سردار امامقلی خان قشم

امامقلی خان از سرداران جنگی در زمان شاه عباس یکم است. امامقلی حکمران بود و ایرانیان به فرماندهی او، پرتغالی ها را از منطقه هرمز بیرون کردند. او در دوره شاه عباس به اوج قدرت و محبوبیت رسید و در شیراز حکمرانی می کرد. امامقلی پسر الله وردی خان، رئیس غلامان شاهی بود. پس از فوت پدر، به جای وی به کار پدرش ادامه داد و پس از مدتی که بر قلمرو حکومتی خود تسلط کامل یافت، جزیره قشم، هرمز و متعلقات آنها را به فرمان شاه عباس از پرتغالی ها گرفت و از مغرب تا بصره پیش رفت. چنانکه سراسر خاک جنوب، از بندر جاسک تا شط العرب و تمام جزیره های خلیج فارس به تصرف وی درآمد. سرانجام پس از مرگ شاه عباس، جانشین او شاه صفی، امامقلی و پسرانش را از ترس اینکه او را از قدرت برکنار کنند، در قزوین به قتل رساند.

قبرستان انگلیسی ها

این قبرستان در گذشته محل زندگی شماری از انگلیسی ها در زمان فتحعلی شاه بوده است. قبرستان در ۱۳۵ کیلومتری شهر قشم در بندر باسعیدو قرار دارد. این منطقه قبر شماری از ماموران دولت انگلیس، دیده بان و دیگر نظامیانی می باشد که در ارتش دولت انگلیس بوده اند. این قبرستان در گذشته قلعه کوچکی بوده که یک دکل دیده بانی و یک جایگاه برای توپ های جنگی، جهت محافظت از قلعه داشته است. از جمله موارد دیدنی این قبرستان علاوه بر سنگ گورهای قدیمی و شکسته، وجود یک ستون یادبود است که همچنان تا به امروز پا برجا مانده که البته سنگ نبشته های آن شکسته اند ولی بنای ستون تا حدودی سالم مانده است. چنین به نظر می رسد که بیشتر قبرها ویران و یا نبش شده است.

زیارتگاه شیخ اندر آبی

واقع در بخش شهاب از توابع شهرستان قشم و از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است.زیارتگاه شیخ اندرآبی (قشم) در رو به روی بندر لافت و در شمال جزیره قشم و بین بندر لافت و خمیر، جزیره کوچکی به نام شیخ اندر آبی وجود دارد که در موقع مد دریا قسمت‌هایی از آن به زیر آب می‌رود. فاصله بین بندر لافت و جزیره شیخ اندرآبی را می‌توان با یک قایق موتوری در مدت ۵ دقیقه طی کرد. در حاشیه شمالی جزیره شیخ اندر آبی که سطح آن از سایر قسمت‌های جزیره پایین‌تر است، تعداد زیادی درخت حرا و در جنوب شرقی جزین نیز گنبد سفیدی موسوم به زیارتگاه شیخ اندرآبی یا قدمگاه شیخ وجود دارد. در هنگام جزر، بر وسعت حزیره افزوده می‌شود و در موقع مد و بالا آمدن آب دریا، مساحت آن کاهش می‌یابد. در حال حاضر، کسی در این جزیره زندگی نمی‌کند. این زیارتگاه مورد احترام ماهیگیران و دریانوردان است.

جزیره ناز

جزیره ناز در نزدیکی سواحل شرقی قشم و در فاصله حدود یک کیلومتری از ساحل قرار گرفته است. این جزیره تقریباً 3 هکتار مساحت دارد و دیواره‌های صخره‌ای به ارتفاع 5 تا 10 متر آن را فرا گرفته است. سطح جزیره کاملاً مسطح است و در زمان جزر با پس‌روی کامل آب دریا برای مدت کوتاهی باریکه‌ای از خشکی جزیره ناز را به ساحل قشم وصل می‌کند. این جزیره خالی از سکنه است فقط ماهیگیران محلی چند سایبان و مکان استراحت از چوب و پلاستیک به صورت موقت در آن احداث کرده‌اند. این مکان در سرتاسر سال بازدیدکنندگان بسیاری را به سوی خود جذب می‌کند.

ماهی برشته قشم

زنان جزیره قشم از ماهى، میگو. خرچنگ، گوشت، خرما، آرد، شکر، روغن و حبوبات انواع غذاهاى خوشمزه و اشتهاآور درست مى‌کنند.براى برشته کردن ماهى‌هاى کوچک مانند ساردین، گاریز یا بیاح شکم آنها را خالى نمى‌کنند. اما شکم ماهى‌هاى بزرگ مانند سنگسر، سرخو، هور، زرده و همه ماهیان بزرگ هنگام شستن خالى مى‌شود و مخلوطى از گشنیز، شوید، پیاز خرده شده، فلفل و ادویه و گاهى فلفل سبز در شکم ماهى جا داده مى‌شود و روى ورقه فلزى که روى آتش گاز یا ذغال آماده شده است گذاشته مى‌شود.قابل توجه اینکه ماهى‌ها را حداقل یک ساعت جلوتر نمک زده تا کاملاً نمک به خود بگیرد و هنگام پختن از نمک شسته نشود.ورقه فلزى باید کاملاً داغ باشد اگر نه پوست ماهى به ورقه فلزى مى‌چسبد و کنده مى‌شود.بعد از پختن ماهى‌ها باید آنها را در ظرفى درب‌دار گذاشت و چند قطره آب به آن پاشید تا در اثر بخار ماهى‌هاى داغ، روغن در زیر پوست آنها بپیچد و هنگام مصرف پوست آن به راحتى کنده شود. ماهى را هنگام مصرف با خرما و یا رطب فراوان میل مى‌نمایند.

حیات وحش قشم

حیات جانوری جزیره قشم

در آب‌ ها و خشکى‌ هاى جهان سه سيستم حياتى از نظر تنوع زيستى از بيشترين تنوع جانورى و گياهى برخوردارند اين سه اکوسيستم عبارتند از جزاير مرجانى و جنگل‌هاى حرا و جنگل‌هاى بارانى در جزيره قشم و آب‌ هاى پيرامونى آن دو اکوسيستم‌ هاى اول و دوم حضور دارند وسعت جنگل‌ هاى حرا در قشم بيش از 200 کيلومترمربع است وسعت جزاير مرجانى در آب‌ هاى پيرامون قشم مشخص نشده اما بر اساس برآوردهاى مقدماتى در اطراف قشم و تنگه هرمز تراکم مرجان‌ ها و تنوع جانورى وابسته به آن بيش از هر جاى ديگر در خليج فارس است.تنوع جانورى جنگل‌هاى حرا در سراسر جهان و همچنين در ايران به راستى بى‌نظير است. تنوع بى‌مهرگان جنگل‌هاى حرا فراتر از تصور است. در جزيره قشم مهره‌داران اين سيستم حياتى را که نسبت به بى‌مهرگان از درصد ناچيزى برخوردار است کاملاً شناسايى نشده‌اند.شناسايى مرجان‌ها، برآورد وسعت و پراکنش آنها و شناخت موجودات وابسته به مرجان‌ها در تنگه هرمز و مجاور قشم به سال‌ها کار مداوم دانشمندان کارشناسان متخصص زيست‌شناسى دريايى نيازمند است.بيش از 50 گونه از نرمتنان دو کفه‌اى، گاستروپودها، سفالوپودها و خارپوستان، خرچنگ و مرجان در سواحل قشم وجود دارد.اطلاعاتى که در سال‌هاى اخير در زمينه‌ شناخت مهره‌داران خشکى‌زى و بخشى از جانوران بزرگ دريايى آب‌هاى پيرامون قشم و خشکى‌هاى جزيره جمع‌آورى شده موارد زير را نشان مى‌دهد:گونه‌هاى شناسايى شده پستانداران قشم عبارتند از 4 گونه خفاش که يک نوع آن خفاش ميوه‌خوار است، خفاش ميوه‌خوار بزرگ‌ترين خفاش کشور بوده و بيشتر از قشم گزارش شده است. 4 گونه جونده، يک نوع خارپشت، يک گونه خرگوش، يک گونه روباه و دو نوع نمسى و يک نوع جبير يا غزال ايرانى نيز در قشم شناسايى شده است.خزندگان شناسايى شده قشم نيز بسيار متنوع هستند. سه نوع مار و 17 گونه مارمولک و يک نوع دوزيست در قشم شناخته شده‌اند.در ميان مهره‌داران قشم، پرندگان از بيشترين تنوع برخوردارند. فهرست پرندگان شناسايى شده قشم تا سال گذشته 98 گونه بود اما با شناسايى 75 گونه پرنده ديگر، اين فهرست در حال حاضر به 173 نوع رسيده است. برخى از اين پرندگان از جمله پرندگان نادر کشورمان هستند که شاهين کبود و حواصيل سبز از آن جمله‌اند.معدود آهوان باقى‌مانده قشم به دشت‌هاى بسيار زيباى فراز کوه‌ها پناه برده‌اند و آخرين روزهاى پرخطر زندگى خود را در آنجام مى‌گذرانند. نسل آهو در جزيره قشم به شدت در خطر انقراض است. از اين جانواران بسيار زيبا و باارزش که در صورت حضور در جزيره، زيبايى خيره‌کننده‌اى به طبيعت آن مى‌بخشد طى سال‌هاى گذشته هيچ‌گونه حفاظتى به عمل نيامده و با اين ثروت‌هاى باارزش جزيره برخورد مناسبى صورت نگرفته است.دوزيستان و خزندگان جزيره قشم: با توجه به موقعيت‌ جغرافياى جزيره قشم در خليج فارس و به دليل تنوع نواحى اکولوژيک آن و همچنين به دليل وجود زيستگاه‌هاى متنوع نظير:محيط تالابى جنگل حرا، پهنه‌هاى گلى، تپه‌ ماهورهاى متنوع، مناطق بيابانى، شنزارها، سواحل شنى، مناطق صخره‌اى، مزارع و باغ‌هاى کشاورزى و چمنزارهاى فصلى ـ مطالعه مقدماتى اکولوژيک توزيع و پراکنش دوزيستان و خزندگان جزيره صورت پذيرفت.اين مطالعه طى سال‌هاى 82-81 با همکارى پروفسور پاپنفوس (Prof. Papenfus) از دانشگاه برکلى آمريکا در سراسر جزيره انجام و نمونه‌هاى جمع‌آورى شده بر اساس خصوصيات مورفولوژيک، مورفومتريک و مريسيتک شناسايى و کليه نمونه‌ها با فرمالين تثبيت(FIX) شده و در الکل در محل موزه قشم نگهدارى مى‌شوند.

نتايج مطالعه نشان داد که نمونه‌هاى جمع‌آورى شده متعلق به 10 خانواده:

1) Bufonidae 2) Agamidae 3) Lacertidae 4) Gekkonidae

5) Scincidae 6) Varanidae 7) Colubridae 8) Viperidae

9) Cheloniidae 10) Hydrophiidae

اين 10 خانواده شامل 22 جنس و 26 گونه هستند. يک گونه وزغ، 16 گونه سوسمار، 6 گونه مار (4 گونه سمى و 2 گونه غيررسمى) و 3 گونه لاک‌پشت دريايى تاکنون در جزيره شناسايى شده‌اند. نتايج مهم اين پژوهش که از لحاظ پراکنش دوزيستان و خزندگان در ايران حائز اهميت است بدين شرح است:

1 ـ گزارش تمامى گونه‌ها به جزء دو گونه سوسمار Pristurus rupestris و Acanthodactylus micripholis از جزيره براى اولين بار است.

2 ـ گزارش گونه Ophiomorus از جزيره قشم به عنوان دومين گزارش اين گونه از ايران است.

3 ـ شناسايى گونه Lepidochelys olivacea از جزيره قشم براى اولين بار از خليج فارس گزارش گرديده است.

فهرست گونه‌هاى شناسايى شده در قشم

نام فارسى نام انگليسى نام علمى

وزغ بلوچى Baluchestan coastal toad Bufo olivaceus

لاک‌پشت سبز Green turtle Chelonia mydas japonica

لاک‌پشت منقار عقابى Hawksbill turtle Eretmochelys imbricata bissa

لاک‌پشت زيتونى ريدلى Olive ridley turtle Lepidochelys olivacea

آگاماى وزغى خاکسترى Grey toad Agama Pherinocephalus Scutellatus

آگاماى چابک Brilliant Agama Trapelus agilis

گکوى زگيلدار بلوچى Baluch rock Gecko Bunopus tuberculats

گکوى دم زبر Keeled rock Gecko Cyrtopodion Scubrum

گکوى شکم زرد Yellow-bellid house Gecko Hemidactylus Flaviviridis

گکوى ايرانى Persian Gecko Hemidactylus Persicus

گکوى ترکى Turkish warty Gecko Hemidactylus turcicus

گکوى سنگلاخ بلانفورد Pristurus rupestris

سوسمار پاشرابه‌ى بلانفورد Acanthodactylus blanfordi

سوسمار پاشرابه‌ى ايرانى Persian fringe

Acanthodactylus micropholis

دايناسورهاى کوچک قشم:پروفسور تئودور پاپنفوس، متخصص خزندگان و استاد دانشگاه برکلى کاليفرنيا، هر سال به مدت يک ماه براى مطالعه در مورد خزندگان ايران به کشور ما مسافرت مى‌کند. او عضو ارشد مرکز مطالعات خزندگان جهان است و از چند دهه سابقه کار و پژوهش در اين زمينه برخوردار است.آقاى تئودور پاپنفوس در آخرين مسافرت خود به ايران (سال 1382) دو روز ميهمان سازمان منطقه آزاد قشم بود و طى آن از مناطقپارک ملى شهاب، باغ گياهشناسى قشم و حاشيه جنگل حرا بازديد نمود. خزندگانى که توسط اين متخصص برجسته در جزيره قشم شناسايى شد، عباتند از:

– Bunopus tuberculatus

– Hemidactylus turcicus

– Ophiomorus tridactylus

– Trapelsu agilis

– Acanthodactylus

– Pristurus rupetris

علاوه بر خزندگان جزيره قشم، در جزه هنگام نيز خزنده بزرگ و سنگين وزن Uromastyx aegyptius به تعداد فراوان مشاهده شد.گونهOphiomorus از جنس خزندگانى است که در شنزارهاى ايران به سر مى‌برد. اين خزنده در اعماق شن‌هاى روان زندگى، حرکت و تغذيه مى‌کند. شب‌ها که شن‌هاى روى تپه‌ها خنک‌تر مى‌شوند به سطح شنزار مى‌آيد و البته به ندرت ديده مى‌شود.جمعيت اين خزنده که به دليل شکل بدن توانايى شنا کردن درون تپه‌هاى شن را دارد در قشم بسيار زياد است. مشاهده اين خزنده در جزيره باعث تعجب آقاى پاپن فوس شد. اين خزنده پيش از اين در هيچ جزيره‌اى در جهان ديده نشده بود. حضور اين خزنده در جزيره قشم دليل روشنى است بر اينکه در دوره‌هاى گذشته زمين‌شناسى، قشم به سرزمين اصلى ايران متصل بوده است.مشاهده انواع بسيار جالب خزنده با جمعيت قابل توجه در جزيره قشم موجب حيرت پرفسور پاپنفوس شد. به همين روى، علاقه وافرى براى همکارى‌هاى علمى با منطقه آزاد قشم ابراز داشتند و به همين دليل در مورد نحوه همکارى و زمينه‌هاى مختلف کار توافق اوليه صورت گرفت.نکته ديگر آنکه قرار است پروفسور آندرسون استاد دانشگاه برکلى و رئيس انجمن خزنده‌شناسى جهان به ايران بيايد. پروفسور آندرسون دو سال قبل کتاب جامع خزندگان ايران را با بيش از 190 عکس رنگى در 450 صفحه به چاپ رسانده است.

پرندگان قشم

بارزترين پديده طبيعى قشم گوناگونى پرندگان آن است. از ميليون‌ها سال پيش به اين سو حدود چهارميليون پرنده مهاجر به‌طور منظم در فصل‌هاى مختلف سال، به خليج فارس همانند يک زيستگاه ويژه، پناه مى‌آورند.غنى‌ترين اکوسيستم در جزيره قشم که همه ويژگى‌هاى يک زيستگاه بيولوژيکى کامل را دارد، در شمال غربى جزيره واقع شده است. اين منطقه بخشى از مجمع‌الجزاير هميشه سرسبز جنگل‌هاى مانگرو در تنگه خواران است که بر اساس کنوانسيون رامسر، در فهرست مناطق حفاظت شده بين‌المللى به ثبت رسيده است. در اين مکان، بيشترين تعداد پرندگان و متنوع‌ترين گونه‌ها ديده مى‌شود.به‌طور کلى، در گشت و گذارى چند روزه در جزيره قشم به آسانى مى‌توان تا 100 گونه از پرندگان آن را مشاهده کرد.جنگل دريايى حرا در قشم شرايطى ويژه و بس مناسب براى آشيانه‌سازى و تغذيه ميليون‌ها پرنده فراهم آورده است. گسترده اين جنگل که روزانه دو بار هنگام مد دريا در آب فرو مى‌رود، شامل توده‌هاى انبوه از گونه درخت Avicennia marina است. اين درخت يکى از 65 گونه شناخته شده مانگرو است که توانسته خود را با آب شور دريا تطبيق دهد و به خوبى در آن رشد کند. سرشاخه درختان حرا اغلب توسط اهالى بومى، به منظور تغذيه دام، مورد استفاده قرار مى‌گيرد.در منطقه خليج فارس افزون بر 300 گونه پرنده شناسايى و به ثبت رسيده که در فصل‌هاى مختلف سال مى‌توان حدود 150 گونه از آنها را پيرامون جزيره قشم و در لابه‌لاى درختان حرا مشاهده کرد. برخى از اين گونه‌ها در فصل‌هاى پاييز و بهار، در مسير مهاجرت خود از افريقاى جنوبى و شرقى به سوى اوراسيا و سيبرى، جزيره قشم را به عنوان توقفگاهى براى تجديد قوا برمى‌گزينند و بعضى گونه‌ها نيز براى زمستان گذرانى به اين جزيره مهاجرت مى‌کنند.پرندگان ساکن اين جزيره را مى‌توان در سراسر سال در مناطق بين جزر و مدى، سواحل صخره‌اى مرجانى، صخره‌هاى ساحلى، پهنه‌هاى گلى و در لابه‌لاى درختان حرا مشاهده کرد. اين آشيانه‌هاى اکولوژيکى سرشار از مواد غذايى هستند که هنوز دست‌نخورده باقى مانده‌اند و همچنين زيستگاه مناسبى را براى آشيانه‌سازى پرندگانى به وجود آورده‌اند که به تابستان‌هاى گرم عادت دارند.برخى از پرندگان جزيره قشم عبارتند از:پليکان پا خاکسترى، باکلان، حواصيل خاکسترى، اگرت کوچک، اگرت ساحلى، اگرت سفيد، حواصيل شب، حواصيل هندى، کفچه نوک، فلامينگو، عقاب ماهيگير، کرکس، جيرفتى، هوبره، سليم خرچنگ‌خوار، صدف‌خوار، ديدومک، تله نوک پهن، کاکايى سر سياه، کاکايى پشت سياه، پرستو دريايى دودى، پرستو دريايى کاکلى کوچک، پرستو دريايى معمولى، پرستو دريايى کاکلى، سبز قباى هندى، زنبور خانگى کوچک، دم جنبانک ابلق، دم جنبانک کله زرد، ميوه‌خور، بلبل خرما، سنگ چشم کله سرخ، سوسک چيفچاف، سوسک جنبان، سوک سرسياه، طرقه بنفش، طرقه کوهى، چکچک بيابانى، شهدخور، زرد پر مزرعه، سهره خاکي.برخلاف بسيارى از پرندگان شکارى که از منابع گوناگون تغذيه مى‌کنند، عقاب ماهيگير منحصراً صياد ماهى است. اين پرنده بر فراز درياها و درياچه‌ها پرواز مى‌کند و در آسمان دور مى‌زند. پس از پيدا کردن طعمه، از ارتفاع پرواز خود مى‌کاهد و در فاصله تقريباً سى مترى آب دريا به پرواز و دور زدن ادامه مى‌دهد. سپس با سرعت بسيار زياد به سوى طعمه فرود مى‌آيد و درحالى‌که نوک بال‌هاى بلندش به عقب خم شده است شيرجه‌اى برق‌آسا مى‌زند و غذاى خود را از درون آب صيد مى‌کند. ماهى‌ها احتمالاً تا آخرين لحظه‌هاى حمله متوجه نزديک شدن صياد خود نمى‌شوند.پاهاى عقاب ماهيگير بلند و آبى‌ رنگ و ران‌هايش فاقد پرهاى بلند و انبوه است. اين پاها به پنجه‌هاى بسيار قوى ختم مى‌شوند. در نوک انگشتان بلند و قدرتمند اين عقاب چنگال سياه، بلند و تيز قرار دارد. عقاب ماهيگير با اين پنجه‌هاى کاملاً مناسب است که ماهى صيد مى‌کند.در هنگام شيرجه زدن، ابتدا پنجه‌ها و پاهاى عقاب وارد آب مى‌شوند و مقدارى آب به اطراف پخش مى‌شوند. گاهى همه بدن عقاب نيز به زير آب مى‌رود. در صورت موفق شدن به صيد، عقاب ماهيگير در حالى‌که ماهى را با هر دو پنجه در امتداد بدن نگه داشته است به سمت ساحل پرواز مى‌کند و در نقطه مناسبى از ساحل مى‌نشيند و به خوردن آب مى‌پردازد.در صورتى‌که ماهى صيد شده بزرگ باشد و با تکان‌هاى شديد بدن خود پرواز را براى عقاب مشکل کند، عقاب ماهيگير در حال پرواز با نوک قوى خود به بخش‌هايى از سر ماهى زخم‌هاى اساسى وارد مى‌کند.براى کاستن از مزاحمت جانورانى مانند روباه و کاکايى، عقاب ماهيگير محل خوردن ماهى را به دقت انتخاب مى‌کند. او اغلب در نوک صخره‌ها و سنگ‌هاى محصور در آب‌‌هاى دريا مى‌نشيند.رنگ بدن عقاب ماهيگير به شکلى است که در کار صيد کاملاً مؤثر و مفيد است. پرهاى زيرين بدن عقاب در حال پرواز به رنگ سفيد متمايل به آبى آسمان است. در زير بال‌ها نوار خاکسترى باريکى ديده مى‌شود. پشت بدن و بال‌ها کاملاً تيره رنگ است. نوار سياهى از نوک تا پس سر عقاب ماهيگير کشيده شده که از روى چشم‌ها نيز گذشته است. با اين ويژگى‌ها به آسانى مى‌توان عقاب ماهيگير را شناخت و از عقاب‌هاى ديگر تشخيص داد.عقاب ماهيگير در نوک صخره‌ها و مکان‌هايى که دور از دسترس جانوران گوشت‌خوار است لانه مى‌سازد. لانه اين عقاب بسيار بزرگ است و از سر شاخه درختان و درختچه‌ها ساخته مى‌شود. قطر لانه عقاب اغلب بيشتر از يک متر است. گاهى سه و به ندرت چهار جوجه در يک لانه مشاهده شده‌اند ولى اغلب يک يا دو جوجه در هر لانه بزرگ مى‌شوند. اشتها و رشد جوجه‌ها بسيار زياد است. عقاب ماهيگير براى سير کردن جوجه‌ها مجبور است به‌طور مداوم ماهى صيد کند. بنابراين، لانه اين عقاب اغلب در نزديکى دريا ديده مى‌شود.در تمام سواحل صخره‌اى جزيره قشم و همچنين در سراسر جنگل‌هاى دريايى حرا مى‌توان عقاب ماهيگير را به آسانى ديد.تعداد عقاب‌هاى ماهيگير در قشم بيش از هر نقطه‌اى در ايران است.عقاب ماهيگير در تمام فصول سال‌ در قشم حضور دارد.

لاک پشت- گلخورک

شناکنان به ساحل نزديک مى‌شود که سال‌ها پيش همان‌جا متولد شده بود شب که مى‌شود، جسم سنگين خود را بر روى ماسه‌هاى ساحل به پيش مى‌کشد محلى مناسب مى‌بايد به کمک دست‌ها و پاهاى کوتاه و باله مانند خود، به زحمت زياد گودالى مى‌سازد، بيش از صد تخم مى‌گذارد، روى آنها را دوباره مى‌پوشاند و هنوز هوا تاريک است که فارغ، به آغوش دريا باز مى‌گردد.جزيره قشم به دليل داشتن سواحل شنى و ماسه‌اى مناسب، همواره در فصل بهار لاک‌پشت‌هاى دريايى بسيارى را براى تخم‌گذارى به سوى خود مى‌کشاند. ساحل شيب دراز در آب‌هاى جنوبى قشم، از جمله مکان‌هاى مناسب براى تخم‌گذارى لاک‌پشت‌هاى بزرگ پيکر دريايى است.در شب‌هاى مهتاب که نور نقره‌گون ماه، همه سواحل قشم را روشن مى‌کند، تماشاى جانورى با پيکرى سنگين و شکلى غريب، که از دريايى مواج و پرشکوه بيرون مى‌آيد. بيشتر به يک افسانه مى‌ماند تا واقعيت.حفر گودالى به عمق بيش از نيم متر به کمک باله‌ها، پر کردن گودال‌ با ده‌ها و گاه بيش از صد تخم در کمتر از نيم ساعت، تلاش در مخفى کردن لانه و راه پيمودن جانورى به آن سنگينى به کمک باله، به راستى تماشايى است و تجربه‌اى که اگر بارها تکرار شود نيز باز اعجاب‌انگيز است. اين رويداد به يادماندنى بارها و بارها در سواحل جنوبى قشم، به‌ ويژه در خليج‌هاى دور افتاده اتفاق مى‌افتد.از ميان هشت گونه لاک‌پشت دريايى شناسايى شده در آب‌هاى جهان، پنج‌گونه به پهنه‌هاى آبى خليج فارس و درياى عمان وارد مى‌شوند: لاک‌پشت سبز، لاک‌پشت عقابى، لاک‌پشت چرمى، لاک‌پشت سرخ و لاک‌پشت رايدلي.پاکى آب، ورود رودخانه‌هاى متعدد، عمق مناسب و غنى بودن حيات گياهى و جانورى در آب‌هاى کشور ما بيش از آب‌هاى ساحل جنوبى اين دريا است و به همين دليل آب‌هاى شمال خليج فارس براى زندگى لاک‌پشت‌ها به مراتب بهتر و مناسب‌تر است. از ميان پنج‌ گونه لاک‌پشت ديده شده در اين دريا، دو گونه لاک‌پشت سبز و لاک‌پشت عقابى در سواحل ايران بر روى سواحل شنى و ماسه‌هاى نرم با شيب ملايم تخم‌گذارى مى‌کنند.سواحل بکر جنوبى جزيره‌ى قشم که شيب ملايمى دارند، محل تخم‌گذارى لاک‌پشت‌هاى دريايى هستند. لاک‌پشت‌ها حداقل دو متر و حداکثر 50 متر براى تخم‌گذارى از دريا فاصله مى‌گيرند. همه لاک‌پشت‌ها، شب‌هاى براى تخم‌گذارى به ساحل مى‌آيند. در موارد استثنايى نيز لاک‌پشت‌هايى در حال تخم‌گذارى در روز مشاهده شده‌اند.لاک‌پشت‌هاى عقابى به ساحل مى‌آيند، اغلب پس از آنکه مسافتى در ساحل جلو مى‌روند، کيفيت ماسه را بررسى مى‌کنند و چنانچه آن را مناسب تشخيص ندهند بدون تخم‌گذارى به دريا باز مى‌گردند.تعداد تخم‌هاى گذاشته شده در چاله‌ها از 40 تا 150 عدد در نوسان است. وزن تخم لاک‌پشت‌هاى عقابى از 26 تا 31 گرم، قطر آن حدود 43 ميلى‌متر و حجم تخم‌ها نيز حدود 25 تا 30 سانتى‌متر مکعب است.تخريب سواحل ماسه‌اى و برداشت شن و ماسه از آنها، توسعه فيزيکى و ساخت و ساز در سواحل، توسعه راه‌هاى ساحلى و آلودگى نفتى از جمله عواملى است که مکان‌هاى مناسب تخم‌گذارى لاک‌پشت‌ها را به مرور از بين مى‌برد و سبب کاهش نسل اين آبزيان مى‌شود.خوردن گوش لاک‌پشت در ايران عموميت ندارد اما اعتقاد نادرست به ارزش زياد غذايى و دارويى تخم اين آبزى در ميان برخى افراد، نسل آنها را به شدت تهديد مى‌کند. از ديگر دشمنان لاک‌پشت‌ها که علاقه زيادى به تخم آنها دارد، سگ، روباه و خدنگ است. روباه و سگ با استفاده از قدرت بويايى خود به آسانى محل تخم‌گذارى لاک‌پشت‌ها را تشخيص مى‌دهند و تخم‌ها را از حفره‌ها بيرون مى‌آورند.تخم‌گذارى لاک‌پشت‌هاى عقابى در سواحل قشم از نيمه دوم اسفند آغاز مى‌شود و حداکثر تا پايان ارديبهشت ادامه مى‌يابد. پس از آن، بين 45 تا 60 روز طول مى‌کشد تا بچه لاک‌پشت‌ها سر از تخم بيرون آورند. دماى کم يا زياد، بر خروج ديرهنگام يا زودهنگام بچه لاک‌پشت‌ها از تخم و همچنين تعيين جنسيت آنها تأثير مى‌گذارد. هر اندازه دماى محيط تخم‌ها بيشتر باشد بچه‌هاى زودتر از ماسه‌هاى سر بيرون مى‌آورند و جنس آنها نيز ماده خواهد شد. اما کاهش دما تأثير معکوس در اين فرايند دارد. طولانى‌ بودن زمان تخم‌گذارى لاک‌پشت‌ها موجب ايجاد تعادل ميان تعداد نر و ماده‌ها مى‌شود.بيرون آمدن بچه لاک‌پشت‌ها از زير ماسه‌ها ديدنى و شگفت‌انگيز است. ابتدا يک بچه لاک‌پشت دماغ کوچک و سياه خود را از ميان دانه‌هاى ماسه بيرون مى‌آورد. کمى آرام مى‌گيرد و بدون کمترين جنبش و حرکت، مى‌ماند. پس از آن سر بچه لاک‌پشت‌ها تا زير چشم‌ها از ماسه بيرون مى‌آيد، مثل اينکه اطراف را مى‌پايد و بررسى مى‌کند. دقايقى طولانى ممکن است در همين حالت بماند. بدون اينکه کوچک‌ترين حرکتى داشته باشد. گاهى در اين فاصله يک دو بچه لاک‌پشت ديگر نيز سر از ماسه‌ها درمى‌آورند. ممکن است چند بچه لاک‌پشت در کنار هم دقايق متمادى در حالى‌که فقط سرهايشان از ماسه بيرون آمده همچنان بى‌حرکت باقى بمانند. سرانجام زمانى که يک يا چند لاک‌پشت به حرکت درمى‌آيند مثل اينکه حرکت سطح ناگهان باعث جنبش لايه‌هاى زير شده باشد، ده‌ها بچه لاک‌پشت به يکباره با هم به سطح مى‌آيند. در اين حالت مانند آن است که چشمه‌اى مى‌جوشد بچه لاک‌پشت‌ها در هم مى‌لولند و با عجله بيرون مى‌آيند و بلافاصله به سمت دريا به راه مى‌افتند. اين نوزادان را تنها درکى غريزى و حسى به سوى دريا مى‌کشاند و اين آغاز راهى دشوار همراه با خطرهاى بسيار براى آنهاست.

گلخورک

ماهى‌هاى خشک: گلخورک‌ها، که ماهيان خزنده نيز ناميده مى‌شوند، از گونه‌هاى آشنا و دائمى زيستگاه‌هاى مانگرو (حرا) در جزيره قشم به شمار مى‌روند.گلخورک‌ها در دالان‌ها و حفره‌هايى که در گل و لاى محل رويش درختان حرا به وجود مى‌آيند زندگى مى‌کنند و در هر دو حالت جزر و مد دريا فعال هستند و جزء معدود ماهيان‌اند که بيشتر اوقات خود را خارج از آب مى‌گذرانند.گلخورک‌ها با ايحاد حرفه در بستر جنگل‌هاى حرا موجب رسيدن اکسيژن به ريشه‌هاى فرو رفته در گل و لاى محل رويش حرا و ادامه حيات آنها مى‌شوند.گلخورک‌ها از سخت‌پوستان ريز يا بقاياى گياهى و آبزيان کوچک تغذيه مى‌کنند و خود نيز در چرخه حيات غذاى بسيارى از پرندگان آبزى، انواع ماهيان جنگل‌هاى حرا در جزيره قشم هستند. وجود گلخورک‌ها در کنار ده‌ها نوع پرنده و ماهيان ريز و درشت باعث ايجاد نظمى دلپذير در چرخه زنجيره غذايى موجودات جنگل‌هاى حرا شده و علاقه‌مندان بسيارى را براى تماشاى اعجاز طبيعت در جنگل‌هاى دريايى حرا به سوى خود مى‌خوانند.

ماهى هاى زينتى آب هاى اطراف قشم

ماهى‌هاى زينتى (Ornamental fishes) به دليل رنگ‌هاى زيبا و خيره‌کننده و يا شکل‌هاى عجيب آنها مورد توجه قرار گرفته‌اند. اين ماهيان به دو دسته اصلى ماهى‌هاى آب شيرين و ماهى‌هاى آب شور (دريايى) تقيسيم مى‌شوند. اگرچه حجم اصلى تجارت ماهيان زينتى در دنيا به ماهى‌هاى زينتى آب شيرين اختصاص دارد، اما فعاليت بر روى ماهيان زينتى دريايى (آب شور) نيز امروزه در جهان بسيار گسترش يافته و به رغم حجم اندک داراى ارزش بسيار و قابل توجه است. اين امر به خاطر زيبايى و تنوع رنگ‌هاى جذاب اين گونه ماهيان است.ماهى‌هاى زينتى آب شور به دليل همجوارى مرجان‌ها و صخره‌هاى مرجانى، به ماهى‌هاى مرجانى (Coral Reef fishes) نيز معروف هستند. در کشور ما نيز اين ماهى‌ها در اطراف صخره‌هاى مرجانى و پيرامون جزاير مرجانى خليج فارس وجود دارند.ماهى‌هاى زينتى دريايى: امروز آکواريوم‌هاى دريايى بسيار متداول گشته‌اند. نگهدارى ماهى‌هاى صخره‌هاى مرجانى در آکواريوم که روزگارى غيرممکن مى‌نمود اکنون با پيشرفت تکنولوژى و دست‌يابى به زيست‌شناسى و فناورى نگهدارى اين ماهيان، با ساخت نمک‌هاى مصنوعى دريا و ساير نهاده‌ها روند سريع‌ترى پيدا کرده است به نحوى که در کشورهاى پيشرفته، بسيارى از آنها مورد تکثير و پرورش قرار گرفته‌اند. از طرفى، وجود ماهى‌هاى زيبا در صخره‌هاى مرجانى و آسان شدن ورود انسان به محل زيست طبيعى اين مخلوقات زيبا باعث جذب هزاران توريست از سراسر دنيا براى ديدن صخره‌هاى مرجانى و موجودات ساکن آنها گشته است به‌طورى که سالانه هزاران نفر تنها براى ديدن جزاير و صخره‌هاى زيباى مرجانى کشور مالديو (که به آکواريوم جهان معروف شده) به آنجا سفر مى‌کنند و اين کشور فقط از طريق جذب توريست درآمد فراوانى کسب مى‌نمايد.نخستين چيزى که در يک نگاه به آبسنگ‌هاى مرجانى توجه هر بيننده‌اى را به خود جلب مى‌کند شفافيت آب و تنوع و تراکم موجودات آبزى اين مناطق است. براى مثال در آبسنگ‌هاى بزرگ مرجانى استراليا (Grate Barrier Reef) بيش از دوهزار گونه از انواع آبزيان در آن زندگى مى‌کنند (Dakin- 1995).ماهى‌هاى زينتى مرجانى به منظور کسب حداکثر و مناسب‌ترين فضاى اطراف خود از لحاظ شکل رنگ و رفتار به‌گونه‌اى تکامل يافته‌اند که توانايى زندگى در نواحى مختلف مرجانى را پيدا کرده‌اند. آنها براى زنده ماندن به انواع خاصى از غذاها وابستگى پيدا کرده‌اند و براى به دست آوردن آن روش‌ها و ترفند‌هاى ويژه خود را دارند. رقابت بر سر کسب غذا و فضا هميشه در چنين محيط فشرده‌اى در جريان است. اين رقابت شامل تمامى موجودات صخره مرجانى مى‌شود و از مرجان‌ها تا ماهى‌ها همگى در پى حفظ و گسترش قلمرو و فضاى بيشتراند. همين امر باعث به وجود آمدن همزيستى و همسفرگى‌هاى بسيار جالب در بين موجودات صخره مرجانى شده به نحوى که دو موجود براى بقا در دريا به طرز عجيبى به يکديگر وابسته گشته‌اند. از اين ميان، همبستگى شقايق‌هاى دريايى و دلقک ماهيان بسيار مورد توجه قرار گرفته و هميشه از آن به عنوان زيباترين نوع اين همزيستى‌ها ياد مى‌کنند به نحوى که ماهى دلقک از شقايق دريايى به شدت پاسدارى مى‌کند و مزاحمان را از آن دور مى‌نمايد.ماهى‌هاى مرجانى نيز از صخره‌ها و مرجان‌ها حفاظت مى‌کنند و به محض نزديک شدن ماهى‌ها مزاحم و يا هم‌نوعان خود، آنها را به شدت مورد حمله قرار مى‌دهند چرا که آنجا چراگاه و محل تخم‌ريزى آنهاست. طراوت و زنده بودن يک صخره مرجانى در گرو چرخه اکوسيستم آن است و به محض اختلاف در اين اکوسيستم شاهد از بين رفتن و کم شدن گونه‌ها و در نهايت مرگ صخره مرجانى خواهيم بود. ماهى‌هاى زينتى خليج فارس: در جنوب کشور عزيزمان در محدوده 24 تا 30 درجه عرض جغرافيايى شمال سواحل زيباى خليج فارس واقع شده است. اين خليج وضعيت نيمه بسته‌اى دارد و از بخش جنوب شرقى از طريق تنگه هرمز که يک گذرگاه استراتژيک است به درياى عمان و اقيانوس هند و آب‌هاى آزاد متصل شده است. خليج فارس به دليل قرار گرفتن در عرض‌هاى زير استوايى، يک زيست‌ کاملاً مخصوص به خود را دارد و به واسطه ارتباط با اقيانوس هند، زيست‌بوم آن تا حدى شبيه مناطق ياد شده است و به علت داشتن اکوسيستم‌هاى مرجانى و ماهى‌هاى خاص آن جزء مناطق مرجانى جهان محسوب مى‌شود.آبسنگ‌هاى مرجانى خليج فارس با توجه به غناى اکولوژيکى مهم‌ترين منطقه زيست ماهى‌هاى زينتى دريايى منطقه هستند. اگرچه به نظر مى‌رسد که مرجان‌ها به‌طور معمول نبايد در ماوراى عرض جغرافيايى 5/23 درجه استوا وجود داشته باشند. ولى با توجه به فاصله از خط استوا و قرار گرفتن در عرض‌هاى زير استوايى (ساب تروپيکال) و داشتن آب و هوايى معتدل گرم اين خليج مثال بارزى از انطباق موجودات دريايى به شمار مى‌رود.در خليج فارس تراکم آبسنگ‌هاى در اطراف جزاير مرجانى مشاهده مى‌شود اگرچه آبسنگ‌هاى حاشيه‌اى در نوار ساحلى نيز به‌صورت پراکنده ديده مى‌شوند، وجود چنين آب و هواى خاصى باعث شده که مرجان‌ها و ماهى‌ها و ساير موجودات دريايى با توجه به تغييرات دائم آب و هواى منطقه داراى دامنه تحمل زيادى نسبت به ساير مناطق گرمسيرى باشند. به همين دليل، اغلب‌ ماهى‌هاى زينتى منطقه خليج فارس بسيار مقاوم به تغييرات دمايى و فيزيکوشيمياى آب هستند.پراکندگى اين ماهيان در اطراف صخره‌هاى مرجانى و مناطق منتهى به اين صخره‌ها است. تنوع ماهى‌ها زينتى مرجانى و کم و زياد شدن جمعيت آنها و پراکندگى‌شان در فصول مختلف متفاوت است و با توجه به شرايط زيست محيطى و کم و زياد شدن غذا و شرايط آب مهاجرت منطقه‌اى نيز دارند. سنسورهاى موجود در بدن اين ماهيان به محض دريافت علائم تغييرات در شرايط زيست محيطى به آنها فرمان مهاجرت را مى‌دهد و ماهى نيز منطقه خود را عوض مى‌کند.گونه‌هاى با ارزش ماهى‌هاى زينتى مرجانى خليج فارس محدود هستند. علت اين امر را در مقايسه با ساير مناطق مرجانى و کشورهاى مطرح، نسبت به حجم تشکيلات مرجانى موجود در ايران و اين کشورها بايد بررسى نمود. به علاوه، منطقه آب و هوايى و جغرافيايى نيز از مهم‌ترين دلايل ديگر است. مثلاً طول آبسنگ مرجانى بزرگ استراليا (Grate Barrier Reef) که در حدود 2هزار کيلومتر است و يا طول آبسنگ مرجانى درياى سرخ که در حدود 1600 کيلومتر است و يا وسعت جزاير مرجانى استوايى فيليپين يا اندونزى با 17000 جزيره مرجان و… با حجم تشکيلات مرجانى خليج فارس قابل مقايسه نيستند. طبعاً مناطق مذکور با داشتن تنوع گونه‌اى بسيار و عوامل مهمى همچون وجود زيستگاه مناسب آب و هوايى، غذاى فراوان، قرار گرفتن در مسير آ‌ب‌هاى آزاد اقيانوس و محدودتر بودن عوامل آلودگى‌زا تنوع و فراوانى قابل ملاحظه‌اى دارند. علاوه بر آن عوامل انسانى ديگر مانند به کارگيرى دانش روز و تلاش منسجم و همگانى کشورهاى ذى‌نفع در جهت حفظ و حمايت از صخره‌هاى مرجانى به عنوان پناهگاه‌ ماهى‌هاى زينتى مرجانى باعث شده که نتايج اين تلاش‌ها براى آنها کم‌کم به ثمر بنشيند و آنها نيز از اين منابع به عنوان مهم‌ترين منبع جذب توريست استفاده و بهره‌برداى نمايند.متأسفانه در خليج فارس فشار زيادى بر اکوسيستم‌هاى مرجانى وارد مى‌شود. عواملى چون طوفان‌هاى مکرر که ساختمان يک صخره مرجانى را به هم مى‌ريزد و گرم شدن آب دريا و منطقه (در سال‌هاى 77 و 1376) يا آلودگى‌هاى متعدد نفتى ناشى از حفارى‌ها و اکتشافات نفتى، تخليه آب توازن نفتکش‌ها، ساخت و ساز اسکله و بندرگاه، ورود پساب‌هاى صنعتى، شهرى، غرق شدن کشتى‌هاى نفتکش و آلودگى‌هاى طبيعى مانند بلوم جلبک‌ها و يا آلودگى‌هاى قارچى و انگلى به ويژه صيد و قاچاق مرجان‌هاى سخت آهکى از جمله عوامل مخرب و تهديدکننده صخره‌هاى مرجانى و به دنبال آن ماهى‌هاى زينتى ساکن آنها است. که لزوم نظارت بيشتر و دقت سازمان‌هاى مسئول در حفاظت از اين ميراث زنده 5 ميليون سالانه را مى‌طلبد.تنوع زيستى آب‌هاى قشم و ماهى‌هاى زينتى: جزيره قشم بزرگ‌ترين جزيره خليج فارس است. اين جزيره با آب و هواى ويژه و اکولوژى خاص خود و با داشتن 3 جزيره در اطراف، زيباترين نقطه خليج فارس است. وسعت و تنوع اکولوژيکى هر کدام از 4 جزيره قشم، لارک، هنگام و هرمز بسيار درخور توجه و حائز اهميت است. از جنگل‌هاى وسيع حرا با اکوسيستم‌ ويژه و منحصر به فرد در منطقه تا سواحل شنى و ديواره‌هاى مرتفع صخره‌اى و سواحل گلى و باتلاقى تا جزيره‌ها و صخره‌هاى مرجانى اين منطقه همه و همه مجموعه‌اى از انواع اکوسيستم‌هاى آبى دريايى را در خود جاى داده است.فضاى زيرآب‌هاى پيرامون جزيره قشم در هر قسمت بسيار متفاوت است. در طرفى ساحل پوشيده از جلبک‌هاى دريايى و در قسمت ديگر منطقه بين جزر و مدى گلى و در قسمت ديگر ساحل يکدست شنى و در قسمتى ديگر صخره‌هاى و مرجان‌هاى زيباى دريايى باعث شده انواع متنوعى از آبزيان را در اين منطقه از پستانداران بزرگ دريايى چون نهنگ‌ها و دلفين‌ها و کمياب‌ترين پستاندار دريايى نظير دوگانگ‌ها را مى‌توان ديد. به علاوه، ماهى‌هاى بزرگى همچون کوسه نهنگ، (يا کوسه کر) و يا انواع ماهى‌هاى بزرگ مانند کوسه ماهى‌ها، سفره ماهى‌ها، يا ماهى‌هاى خوراکى و تجارى مانند: ماهى‌هاى هوور، هامور، سنگسر، شير، ميش‌ ماهى، شوريده و يا… انواع ماهى‌هاى زينتى دريايى نظير: مارماهى، اسب‌ ماهى، خروس ماهى، فرشته ماهى، پروانه ماهى، زمرد ماهى، دلقک ماهى و بلنى‌ها و گلخورک‌ها و… تا انواع سخت‌پوستان مثل خرچنگ‌ها، ميگو‌ها، لابسترها تا انواع نرمتنان مانند حلزون‌ها و شکم‌پايان، صدف‌ها، هشت‌پاها و يا انواع خارپوستان چون ستاره‌هاى دريايى و توتيا و بالاخره انواع مرجان‌ها و شقايق‌هاى دريايى، کرم‌هاى لوله‌اى و جلبک‌هاى دريايى همه و همه از تنوع زيستى موجودات دريايى در اين منطقه حکايت دارد.همان‌طور که گفته شد، ماهى‌هاى زينتى قشم نيز در اطراف چهار جزيره و در تمامى اين اکوسيستم‌ها يافت مى‌شوند اما فراوانى آنها در اطراف صخره‌ها و مرجان‌ها و اکوسيستم‌هاى مرجانى بيشتر است.

آکواريوم طبيعى قشم

آب‌هاى قشم تنوع حاوى هزاران تپه و جزيره مرجانى و بيش از 1000 گونه ماهى زينتى و ديگر آبزيان است که گنجينه پرارزش و تنوع جانورى شگفت‌انگيز آب‌هاى قشم را بسيار زيبا و رويايى ساخته است که مى‌تواند يک مقصد کليدى براى جهانگردان سراسر جهان باشد. به‌طور کلى حيات آبى قشم داراى چهار بستر گلى، شنى، صخره‌اى و مرجانى است. به جز بستر گلى که بيشتر در منطقه جنگل‌هاى حرا وجود دارد، بسترهاى ديگر را در جاى جاى آب‌هاى پيرامون قشم مى‌توان مشاهده کرد. بخش اعظم آب‌هاى قشم داراى بستر شنى است و بعد از آن مى‌باشد به بستر‌هاى صخره‌اى و مرجانى اشاره کرد. در هر بستر مى‌توان شاهد گونه‌هاى خاص آن بود، به‌طور مثال در بستر گلى و شنى از گروه بى‌مهرگان، شقايق‌هاى دريايى خاص منطقه، ميگوها و مادر ميگو (Locust Lobster) و از گروه مهره‌داران کفال، شوريده، شبه شوريده، گربه ماهى، مارماهى گلى، چند نوع از سفره ماهيان و کفشک ماهى را مى‌توان نام برد.در بستر صخره‌اى از جلبک‌هاى قهوه‌اى، قرمز و سبز منطقه ـ که فصل شکوفايى آنها در پاييز است و به‌صورت علفزارهاى دريايى مى‌باشد. و از بى‌مهرگان نظير عروس دريايى، کشتى چسب‌ها، مرجان‌ خاص خليج فارس، کرم‌هاى پرتار منزوى، حلزون‌هاى دو کفه‌اى خوراکى مرواريدساز، نرمتنان بدون صدف، ستاره دريايى، خيار دريايى، توتيا و هشتپا، از گروه ماهيان انواع ماهى‌هاى صخره‌اى، خفاش ماهى، ماهى‌هاى تک خار، سرخار، کوسه سرچکشى منطقه، شاه ميگو (Lobster)، ميگوى تمييزکننده و در بستر مرجانى از گونه‌هاى مرجانى مانند: مرجان سنگى نظير (Porites Acropora) و (Mean Drina) و مرجان‌هاى بادبزنى نظير (Gorgonig)و از ماهيان نواحى مرجانى مانند ماهى جراح، خروس ماهى و خلاصه زيباترين شاه ميگوى جهان با نام علمى (Panulirus Versicolor) را مى‌توان نام برد.

شاه ميگوى قشم

شاه ميگوى خاردار آب‌هاى قشم: خليج فارس با گستره‌اى نزديک به 251 هزار کيلومتر مربع، بين 30/26 درجه و 31 درجه عرض شمالى و 20/56 درجه طول شمالى نصف‌النهار گرينويچ واقع شده است و جزيره‌ى زيباى قشم، همچون نگينى بر پهنه‌ى آب‌هاى نيلگون آن مى‌درخشد.قشم، بزرگ‌ترين و پرجمعيت‌ترين جزيره تنگه‌ى هرمز است که طول آن حدود 130 کيلومتر و عرض آن از 10 تا 35 کيلومتر متغير است و شهر قشم در دماغه جزيره از بندرعباس 18 کيلومتر فاصله دارد. اين جزيره که جهتى جنوب غربى ـ شمال شرقى دارد، احتمالاً مرتبط با يک چين‌خوردگى است که حدود 25 ميليون سال پيش (دوره‌ى ميوسن) اتفاق افتاده است. همچنين در اين جزيره، صخره‌هاى مربوط به 5 ميليون سال پيش (دوره‌ى پليوسن) نيز مشاهده مى‌شوند.جزيره‌ى قشم توسط کوه‌هاى آهکى که اغلب داراى ديواره‌هاى عمودى هستند، احاطه شده است. اين کوه‌ها به فواصل مختلف از کناره‌ى ساحل قرار گرفته‌اند به‌طورى که بعضى از آنها به‌طور مستقيم در کناره قرار داشته و بعضى ديگر، چندين کيلومتر از کناره فاصله دارند.سواحل اين جزيره، دندانک دارند و عمق آب به دليل وجود صخره‌هاى زيردريايى کم است. اين صخره‌ها زيستگاه يکى از زيباترين شاهکارهاى آفرينش يعنى، شاه ميگوى خاردار (Spiny Lopster) است. اين موجود سخت پوست که نام علمى Panulirus versicolorبر آن نهاده‌اند، در فرانسه و اسپانيا لانگوست (Langouste) در منطقه‌ى خليج فارس ميگوى لارکى و در بلوچستان ملائو ناميده مى‌شود.تنوع رنگ و شيوه‌ى آميختن رنگ‌ها بر بدن اين جانور، بسيار چشمگير و جذاب است. بدين‌صورت که لکه‌هايى به رنگ آبى متمايل به سياه و يک نوار سفيد رنگ. سطح سرپشتى اين شاه ميگو را که داراى زمينه‌اى سبز ـ آبى است، مى‌آرايند. همچنين، يک نوار افقى سفيد که دو نوار نازک سياه رنگ آن را احاطه نموده‌اند، سطح پشت هريک از قطعات شکم آن موجود را مى‌پوشانند. پاها و شاخک‌ها در جهت طولى رنگ‌آميزى شده و پايه‌ى شاخک‌ها. به رنگ صورتى روشن‌اند. سطح سرپشتى و شاخک‌هاى حيوان، با خارهايى در اندازه‌هاى مختلف تزيين گشته است.شاه ميگوها ”جدا جنس“ هستند و در هر نوبت توليد مثل، تعداد زياد تخم پديد مى‌آيد که حيوان ماده به وسيله‌ى پاهاى شنا، آنها را در زير شکم خويش نگهدارى مى‌کند. سپس، از هريک از تخم‌ها موجود کوچکى به نام ”لارو“ متولد مى‌شود. دوره‌ى زندگى لاروى در اين موجود در حدود 180 روز است که به دنبال آن دوره جوانى آغاز مى‌شود در طى اين مدت شاه ميگوهاى جوان از نوعى کرم که در زيستگاه آنها موجود است، تعذيه مى‌کنند. پس از چندين مرتبه پوست‌اندازى، شاه ميگوى جوان به يک شاه ميگوى بالغ تبديل مى‌شود.”شاه ميگوى خاردار بالغ“ که طول عمرش بيش از 5 سال است، همه چيزخوار بوده و از علف‌هاى دريايى، جلبک‌ها، کرم‌هاى پرتار، دوکفه‌اى‌ها، ساير سخت‌پوستان (مانند کشتى چسب‌ها) و… تغذيه مى‌کنند.متوسط طول بدن اين جانور 30 سانتى‌متر است و حداکثر آن به 40 سانتى‌متر مى‌رسد. اين خرچنگ‌ها نه تنها سمى و خطرناک نيستند، بلکه به واسطه‌ى بزرگ بودن اندازه‌ى بدن، از نظر علم تغذيه اهميت فراوانى دارند. بنابراين شاه ميگوهاى خاردار، از مهم‌ترين محصولات شيلانى مناطق معتدله و گرمسيرى اقيانوس‌هاى بزرگ جهان، محسوب مى‌شوند.در صخره‌هاى محل زندگى اين گونه‌ى جانورى، شکاف‌هايى وجود دارد که حيوان در مواقع لزوم مى‌تواند به آنجا پناه ببرد و خود را از روشنايى، شرايط زيان‌بار محيط و دشمنانى چون کوسه‌ها، سفره‌ماهى‌ها، هشت‌ پايان، دلفين‌ها، لاک‌پشتان دريايى و انسان حفظ کند.اين موجود زيبا که ساکن آب‌هاى کم عمق (تا 15 متر) نواحى گرم است، انتشار جغرافيايى بسيار گسترده‌اى دارد و علاوه بر مناطقى از خليج فارس و درياى عمان، در سرتاسر درياى سرخ (از جنوب شبه جزيره‌ى سينا)، خليج عدن، سواحل شرقى جنوب آفريقا تا ناتال (آفريقاى جنوبى)، ماداگاسکار، جزاير سى‌شل، جزيره‌ى رئونيون، سواحل پاکستان، هند و سريلانکا وجود دارد. اين گونه‌ى جانورى همچنين در خارج از اين مناطق و در اقيانوس هند شرقى و اقيانوس آرام غربى، جنوب ژاپن، مجمع‌الجزاير ميکرونزى، جزاير ساموآ و شمال شرقى استراليا نيز يافت مى‌شود.

مرجان ها

آب‌هاى قشم، با اين تنوع بزرگ جانورى و به ويژه تپه‌ها و جزاير مرجانى آن نه فقط هيچ‌گاه به‌طور کامل و جامع مورد تحقيق قرار نگرفته است بلکه توسط عوامل بيرونى در معرض خطر و تهديد است. در جلوگيرى از روند تخريب مرجان‌هاى منطقه ـ که خود تأثير مستقيم بر روى ساير گروه‌هاى جانورى گياهى دارد ـ ايفا کند.در اين نواحى، مسائل مربوط به تنوع گونه‌اى و درون گونه‌اى و رقابت بين گونه‌ها و دشمنان و مدافعان مرجان‌ها، براى تحقيقات بسيار مهم است. در آب‌هاى قشم علاوه بر گروه‌هاى ذکر شده، گروه نرمتنان موجود نيز بسيار متنوع و قابل توجه است. اين گروه شامل شکم‌پايان، دوکفه‌اى‌ها، ناوپايان، بسپاره صدفان و سرپايان است. از ديگر گروه‌هاى موجود در آب‌‌هاى قشم مى‌توان به سخت‌پوستان که از متنوع‌ترين گروه‌هاى بندپايان بعد از حشرات مى‌باشند اشاره کرد. اين گروه در آب‌هاى قشم در نواحى جزر و مدى، صخره‌اى، گلى و شنى از تنوع خاص برخوردار بوده که مى‌توان به خرچنگ‌هاى پهن و دراز، کشتى چسب‌ها، ميگوهاى عابد، بکشن‌زن و معمولى و خرچنگ دراز دريايى اشاره کرد.گروه ديگرى که در آب‌هاى قشم موجود است و تاکنون نيز درباره‌ى آن مطالعه کاملى نشده، گروه خارپوستان است.اين گروه شامل ستاره‌هاى دريايى، توتيا، خيارهاى دريايى و دلارهاى سنگى هستند که در نواحى کم‌عمق زندگى مى‌کنند و بالاخره از گروه ماهيان که از آنها نام برده نشده مى‌توان به گل خورک اشاره کرد در منطقه جنگل‌هاى حرا يافت مى‌شود، همچنين مى‌توان به گونه‌هايى از ماهيان گويى اشاره کرد که بر روى صخره‌هاى بالاى سطح آب منتظر برخورد امواج مى‌باشند.اگر زيبايى‌هاى موجود در آب‌هاى قشم را مديون مرجان‌ها بدانيم چيزى به گزاف نگفته‌ايم. نقش مرجان‌ها را در آب‌هاى منطقه زمانى بهتر مى‌توان دريافت که بدانيم با نابودى آنها بخش اعظم حيات جانورى منطقه از بين خواهد رفت و اين مطلب علاوه بر خسارات مهم زيست محيطى تأثير بسيار ناگوارى بر چرخه اقتصادى منطقه به همراه خواهد داشت.مرجان‌ها علاوه بر تأمين مواد غذايى براى اغلب گونه‌هاى موجود، نقش بسيار مهمى در تصفيه آب‌هاى منطقه‌ و مهيا ساختن شرايط براى ادامه زندگى ساير گونه‌ها دارند و نيز عامل بازدارنده‌اى در تخريب نوار ساحلى بر اثر طوفان‌ها و امواج پرقدرت هستند. در حقيقت، مرجان‌ها براى سواحل به عنوان يک موج‌شکن طبيعى عمل مى‌کنند.در آب‌هاى اطراف قشم بيش از سى گونه مرجان وجود دارد. اين رقم در آب‌هاى خليج فارس به بيش از 70 گونه مى‌رسد که بيش از پنجاه گونه آن در آب‌هاى ايران زندگى مى‌کنند. مرجان‌ها به‌طور مستقيم و غيرمستقيم در چرخه حيات آبزيان کوچک پيکر و درشت پيکر منطقه ـ از تغذيه موجودات گرفته تا محلى براى تخم‌گذارى و اختفاى آنها ـ نقش بسيار مهمى دارند. شکارچيان بزرگ، از قبيل کوسه‌ها دلفين‌ها، غذاى مورد علاقه خود را در بسترهاى مرجانى به راحتى مى‌يابند. تداوم اين حيات آبى قشم و زيبايى‌هايش در گروه حفظ مرجان‌هاى منطقه است.

بازار ها و مراکز خرید شهر قشم

قشم یکی از مهمترین مناطق آزاد کشور می باشد، و بازارهای این شهر به دلیل معافیت گمرگی از قیمت خوب و رونق چشمگیری برخوردار است، در قشم بازارهای قدیمی به سبک سنتی خود و بازارهای جدید به سبک مدرن در حال فعالیت هستند و پذیرای مسافرین و تجار ازتمام نقاط ایران می باشند در زیر لیست از بازارها به همراه توضیحی مختصر اورده شده است:

بازار قدیم قشم

بازار سنتی قشم از قدیم فعال بوده و امروز همچنان نقش عمده ای در عرضه انواع محصولات دارند و

این بازار در مرکز شهر و در نزدیکی اسکله سنگی (شهید ذاکری) قرار دارد.

مجتمع های تجاری

در سال های اخیر بازارهای جدیدی بصورت مجتمع نیز به وجود آمده اند از جمله :

بازار ستاره

دارای 641 فروشگاه در سه طبقه تجاری، شعب بانک های ملی ، سپه ، صادرات، واحد فروش برگ سبز، موزه تاکسی درمی، بازی های کامپیوتری ، سالن بیلیارد، رستوران سنتی، کافه تریا، پیتزا فروشی، آرایشگاه زنانه و مردانه، پله برقی، سیستم تهویه مرکزی، سیستم پیجینگ، نمازخانه، نمایندگی محصولات شوارتسکلف آلمان، آرکانسیل، نیوا، کلیون، آرکون، آیوا، سامسونگ، JVC – LG – SONY – تفال – BYC ، چای احمد، فیلیپس.

بازار بزرگ فردوسی

دارای سه طبقه ، دوطبقه تجاری مجموعا 450 فروشگاه، طبقه سوم 180 واحد اداری مسکونی، آسانسور، پله برقی، رستوران، سیستم تهویه مرکزی، سیستم صوتی مرکزی، نماز خانه ، سرویسهای بهداشتی

بازار پردیس

دارای چهار طبقه ، طبقات اول و دوم تجاری 148 فروشگاه ، کافی شاپ ، کافی نت و خدمات کامپیوتری، کلاسهای آموزش زبان و کامپیوتر، نمایندگی انحصاری ایران خودرو، آسانسور شیشه ای، سیستم تهویه مرکزی، بانک تجارت، موسسه مالی بنیاد، نمایندگی محصولات : جین – ماشین – رنگ ویندوز – کن وود – ماتسوشیتا

بازار خلیج فارس

دارای چهارطبقه- اول و دوم تجاری شامل 80فروشگاه، طبقه سوم دارای 30واحد اداری مسکونی، طبقه چهارم رستوران خلیج فارس، چهار آسانسور، سیستم تهویه مرکزی، نمایندگی محصولات JVC ، کن وود ، فارلین ، TDK ، نوکیا، وست پوینت ، کارول، لومینارک، آرکوپل.

کاسه سلخ

منطقه‌اى موسوم به کاسه سلخ در ساحل جنوبى، برهوتى است به طول تقريبى 7 کيلومتر و عرض تقريبى 5 کيلومتر که هيچ پوشش گياهى در آن وجود ندارد.اينجا عرصه‌اى است که گويى از حيات و عناصر حياتى بويى نبرده است. هزاران تپه کوچک و بزرگ مخروطى شکل و اشکال فرسايشى در اين عرصه به چشم مى‌خورد که در اعصار گذشته از زمين جوشيده و در همان حال سفت و بسته شده و تشکيل تپه‌ماهورهاى متداخل و گسترده‌اى را داده‌اند.در عمق اين برهوت يک چشمه شفابخش گوگرد از زمين مى‌جوشد. مجموعه اين عوامل نشان‌ مى‌دهد که در لايه‌هاى زيرين در منطقه برهوت سلخ مخازن عظيم نفت و گاز وجود دارد.اين نقطه از قشم گرچه کمتر از ساير جاهاى جزيره بازديدکننده دارد، اما جذابيت شگرف آن مى‌تواند تفکرى عميق را براى انسان به ارمغان آورد و پناهگاه عاشقان سکوت و آرامش باشد. سکوت و آرامشى که گه‌گاه صداى بال زدن عقاب بزرگ و معروف قشم در آسمان آبى آن را مى‌شکند.

سد تاریخی گوران

سد گوران مربوط به دوره پهلوی است و در جزیره قشم، روستای گوران واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شمارهٔ ثبت ۳۰۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.در ۷۸ کیلومتری قشم، سد تاریخی‌ «گوران» قرار دارد که کارشناسان، پی نخستین این سد را از آنِ دوره هخامنشیان و تاج آن را از آنِ دوره ساسانیان می‌دانند.آب شیرین در قشم از ارزش والایی برخوردار است و بدین روست که از دیرباز بهره بهینه از این مایه حیات، الگوی زندگی قشمی‌ها بوده است که نمونه آن را می‌توان در سد تاریخی پی‌پشت که دریچه و حوضچه آن بر جای مانده از روزگار ساسانیان است، به خوبی مشاهده کرد.سد تاریخی گوران در روستای گوران واقع شده است.گوران در ساحل شمالی جزیره قشم و در 80 کیلومتری شهرستان قشم واقع شده است. این روستا در منتهی الیه غربی جنگل حرا قرار دارد.گوران قشم، روستایی از توابع بخش شهاب شهرستان قشم در استان هرمزگان ایران است.گفته میشه نام گوران از گبران گرفته شده است که گویا محل سکونت زرتشتیان بوده است.درحال حاضر بیش تر قایق ها، لنج های ماهی گیری، موتور لنج های باری و مسافربری مورد استفاده مردم به دست استادكاران و كارگران قشمی ساخته می شوند که پیشه صنعت لنج سازی از نسلی به نسل دیگر منتقل شده است.مركز اولیه ساخت لنج، در جزیره قشم از جمله روستای گوران که در 90 کیلومتری غرب جزیره قشم قرار گرفته، بوده است. که این آبادی ها از مراكز بزرگ تولید و ساخت لنج های سنتی می باشد . قایق ها و لنج های ساخته شده در آب های دریای پاری، بین جزیره ها و بندرهای ایران و شیخ نشین ها و حتی در سفرهای دراز به هند و آفریقا مورد استفاده قرار می گیرد.بیشتر لنج های ساخته شده در جزیره قشم چه از نظر حجم و چه گونه شناور توسط استادان پس پشتی طراحی می شود.مواد نخستین و اصلی برای ساخت لنج های محلی عبارت اند از:چوب ساج، منتیگ، فینی، جنگلی و تنه درختان محلی مانند كرت، كهور، كنار و تنه درختان غیرمحلی، مانند توت و چنار. غیر از تخته و مواد چوبی وسایل فلزی نیز مانند میخ، پیچ و مهره، در ساخت لنج به كار می روند كه در گذشته توسط آهنگران محلی شناخته می شد و بخشی از نیازها را تامین می كرده اند در حال حاضر میخ های مورد نیاز از اصفهان تهیه می شود.مواد تزیین و تقویت كننده ای كه در ساختن لنج برای استحكام و دوام و زیبایی به كار می برند می توان از پنبه آغشته به روغن كنجد و نارگیل نام برد كه در اصطلاح محلی (كلفات) گویند.استادكاران پس از ساختن لنج ها، فتیله های پنبه ای را با روغن كنجد می آلایند و در درزهای لنج می گذارند و روی آن را قیراندود می كنند تا سوراخ های لنج بسته شود و آب به درون آن رخنه نكند. زمانی که ساخت یک لنج آغاز می شود تا زمان اتمام کار ممکن است بین یک تا دو سال به طول بیانجامد.

روستای توریان

توريان يكي از روستاهاي اين جزيره قشم است كه در حدود 31 كيلومتري جنوب غرب قشم قرار دارد و به وسيله ي يك راه فرعي به طول 2 كيلومتر از جاده ي اصلي قشم- باسعيدو جدا مي شود. اين روستا از جهات مختلف با روستاهاي ديگر همجموار است. از شمال به روستاي خالدين و از جهت جنوب به روستاي رمكان و از غرب به روستاي تم سنتي و از شرق به روستاي باغ بالا محدود مي شود.در این روستا کشاورزی رونق دارد علاوه بر کاشت سیفی جات، زمین های آفتابگردان و نخلستان های زیبای این منطقه از دیدنی های مهم آن محسوب می گردد.در زمان شورش مغول و هرج و مرج آن دوران ايران هر قبيله كه از غارت مغول جان به در مي ببرد، به گوشه امني مي گريخت و گويا قبيله اي كه رئيس آنان توران نامي بود به جزيره قشم آمده و سكونت اختيار كرده و بارگاهي و مسجدي و حمامي بنا نموده و نام شاهي بر خود گذاشته و ملقب به تورانشاه گرديده است، طبق اسناد تاریخی دو تورانشاه بوده است يكي در جزيره هرمز و ديگري درجزيره قشم.ابن بطوطه در سفرنامه خود مي نويسد: توراني كه در اين جزيره طويله نام شاهي دارد در شش فرسنگي قشم ساكن شده به نام مخلص يا توريان نامیده می شده است.آدرس: جزیره قشم ، روستای توریان.

تنگه عالی محمد

در نزدیکی تنگه چاهکو، پديده زمين‌شناسى ديگرى وجود دارد که از تنگه چاهکوه به سبب وجود نماهاي زيبايى که در ديواره‌هاى اين تنگه به وجود آورده و همچنين به دليل ”نمايان“ بودن آب در بخش‌هايى از تنگه موردنظر بسی جذابتر است، و نام‌هايى چون”تنگه آب‌نما“ يا ”تنگه سنگ آب“ را براى آن پيشنهاد شده است.تنگه مورد بحث در بخش غربى جزيره در جنوب روستاى چاهو شرقى واقع شده و امتداد کلى شمالى جنوبى دارد. ورودى شمالى تنگه از طريق روستاى چاهوى شرقى، در حدود دو کيلومترى ساحل شمالى قرار دارد و دهانه آن در ابتدا فراخ و پرعرض است ولى پس از طى چند ده متر به سرعت تنگ و بسيار باريک مى‌شود.وجود گياهان فراوان و درختان نسبتاً سالمند نشان‌دهنده وجود ميزان آب کافى در بستر تنگه است.همچنين لايه کم ضخامت رس و مارن در کف تنگه که در آن ترک‌هاى گلى متعدد مشاهده مى‌شود و در اغلب نقاط چسبندگى زيادى از خود نشان مى‌دهد، دليل ديگرى بر وجود رطوبت بالا در اين تنگه است.حفره‌ها و شيارهاى فراوانى در ديواره‌ ها تنگه مشاهده مى‌شو.ند که شکل‌هاى نيم‌کروى، قاشقى و طاقچه‌اى دارند و عناصر اصلى زيبايى اين تنگه محسوب مى‌شوند.شيارهاى خطى و طاقچه‌اى در بسيارى از نقاط به‌صورت موازى ديده مى‌شوند و دليل بروز اين حالت، انحلال و فرسايش در ميان لايه‌هاى رسى و مارنى است که نسبت به ماسه سنگ آهکى (جنس اصلى ديواره‌ها) فرسايش‌پذيرى زيادى دارند.همچنين وجود رس رس و مارن در اين لايه‌ها و از بين رفتن آنها در اثر فرسايش، شکل‌هاى کروى و قاشقى را بر ديواره‌ها پديد آورده است.حرکت سريع و تخريبى آب در زمان بروز سيلاب‌ها، عامل ديگرى در فرسايش لايه‌ها و ايجاد شکل‌هاى تيغه‌اى و گوه‌اى با لبه‌هاى صيقلى است.در اواسط تنگه مسير حرکت بسيار دشوار و تنگ مى‌شود و ديواره‌ها کاملاً به هم نزديک مى‌شوند به ترتيبى که در برخى نقاط با استفاده از دست بايد خود را کمى از کف تنگه بالاتر کشيده و عبور کرد. در اين نقاط، بلندى ديواره‌هاى پيرامون و تنگ و تاريک بودن مسير حالتى و هم‌آور شايد هيجان‌انگيز را در بيننده و بازديدکننده پديد مى‌آورد که اين نکته مى‌تواند براى علاقه‌مندان گردشگرى ماجراجويانه (Adventure tonsir) جالب و خاطره‌انگيز باشد.تنگ عالى در انتها به ديواره‌هاى شمال‌شرقى گنبدنمکى نمکدان ختم مى‌شود و مسير از اين‌جا تا ساحل جنوبى کاملاً متفاوت بوده و جلوه‌هاى خاص حاصل از برونزد گنبدنمکى قابل مشاهده است. در ديواره‌هاى تنگه شاهد درزه‌هاى کوچک و بزرگ متعدد و هم‌چنين چندين گسل عرضى هستيم که به احتمال بسيار زياد حاصل جنبش‌هاى گنبدنمکى است که در نزديک آن قرار دارد.

تنگه چاهکوه

تنگه شگفت انگیز “چاهکوه” در روستای چاهوی شرقی جزیره قشم،با حفره ها و دالان ها و اشکال اعجاب آور در دیواره های خود بیننده را مبهوت می کند. نظیر این پدیده زمین شناسی در آلمان، انگلیس، چین، آمریکا و چند کشور دیگر وجود دارد.تنگه چاهکوه، پدیده ای شگفت از فرسایش سنگ های رسوبی زمین، در جزیره قشم واقع شده است. دره یا تنگه چاهکوه، در بخش شهاب از توابع شهرستان قشم، دره ای به عمق 100 متر، نمایشی از فرسایش سنگ های رسوبی است. این دره در 70 کیلومتری شهر قشم و در کنار روستای چاهوی شرقی، در بخش غربی ساحل شمالی جزیزه قشم قرار دارد و یکی از مهم ترین جاذبه های گردشگری جزیره قشم است. این دره شگفت انگیز، در دل کوه سنگی یکپارچه که به شکل ضربدر برش خورده قرار دارد .چاهکوه در ابتدا عریض و با دیواره های بلند در برابر دیدگان مخاطب ظاهر می شود، ولی به تدریج از عرض آن کاسته تا جایی که عبور از میان آن دشوار می شود، این در حالی است که ارتفاع دیواره ها همچنان زیاد است و به همین دلیل داخل دره نور کمی وجود دارد.در حوالى روستاى چاهو در کناره شمالى بخش غربى جزیره دو دره عمود برهم با دیواره هاى عمودى بلند دیده مى شوند که مورفولوژى شبه کارستى را نشان مى دهند. در کف یکى از دره ها که امتداد تقریباً شمالى جنوبى دارد حفره هاى کم عمق و نیمه عمیق چاه مانندى وجود دارند که محل انباشت و ذخیره آب هاى جارى شده در دره ها بوده و مورد استفاده اهالى منطقه قرار مى گیرند.ورودى دره شمالى جنوبى از سمت شمال عریض تر و کم شیبتر است و شکل کمابیش یو مانندى را نشان مى دهد. هرچه به سمت جنوب پیش مى رویم دره کم عرض تر شده و شیب آن افزایش مى یابد و در انتها به شکل وی درآمده و صعب العبور مى شود. این مشخصات نشان دهنده سیلابى بودن دره است.دیواره هاى دره شیارها و خطوط فرسایشى موازى متعددى را نشان مى دهند که بعضاً این شیارها عمق بیشترى پیدا کرده و فرم هاى قاشقى یا قیفى را به خود مى گیرند.جنس دیواره ها عمدتاً از ماسه سنگ آهکى سست بوده و به دلیل وجود میان لایه هاى مارن قرمز، سیلت و آهک شاهد انحلال و فرسای شهاى شدید در این بخش ها هستیم به نحوى که در تمامى طول دیواره دره حفره ها متعدد کوچک و بزرگ نمایان هستند. به نظر مى رسد چاه هاى کم عمق آب که مورد استفاده اهالى قرار مى گیرد توسط دست حفارى شده اند اما این حفارى در ادامه حفرات انحلالى عمیق صورت پذیرفته و در واقع کار طبیعت توسط بشر تکمیل شده است. همچنین در طول دره اصلى و دره عمود بر آن کانال باریک جوى مانندى دیده مى شود که ظاهراً براى هدایت و انتقال آب دره ها به داخل چاه حفر شده است.این تنگه به دلیل دارا بودن دیواره هاى عمودى نسبتاً مرتفع، وجود شیارها و خطوط فرسایش موازى و عمیق و همچنین انواع حفره هاى نیمه کروى و بیضوى از زیبایى ویژهاى برخوردار است.تنگه چاهکوه، پدیده ای شگفت از فرسایش سنگ های رسوبی زمین، در جزیره قشم واقع شده که کمتر معرفی شده و به همین دلیل کمتر مورد بازدید گردشگران قرار گرفته است.این دره از چهارسو، چهارتنگه دارد که در جاهایی دیواره ها به هم می رسند و فاصله ۲ دیواره از هم شاید به حدود نیم متر برسد. به نظر می رسد این دره و دره های مشابه اطراف آن مربوط به شکستگی های طاقدیس بزرگی باشند که بر ایجاد گنبد نمکی نمکدان هم نقش داشته است.جنس سنگ های چاه کوه، از سنگ های رسوبی موسوم به سنگ های آهکی و مربوط به رشته کوه زاگرس می شوند که جزو یکی از ۳ گروه سنگ های موجود در طبیعت (رسوبی، آذرین و دگرگونی) قرار می گیرد.در دیواره های دره چاهکوه، فرسایش آبی و انحلال، شیارهای عمیق و طویل و انواع حفره های عدسی، قاشقی و کروی شکل را حفر کرده اند. وجود شیارها و خطوط فرسایش موازی و همچنین حفره و طاقچه بر بدنه عمود این دره و نیز وجود جوی های سنگی در کف دره، موجب شده تا تنگه چاهکوه به اعجاب تبدیل شود. طرح ها و اشکالی که روی دیواره های این تنگه زیبا نقش بسته هر بیننده ای را تحت تاثیر قرار می دهد. اشکالی که خیال انگیز و رویاگونه اند و مانند آثار هنری ارزشمندی شده اند که به دست هنرمند توانایی به وجود آمده اند.باد، آب باران و بارش های سیل آسا و شدید از مهم ترین دلایل وجود این حفره های زیاد در میان دیواره چاهکوه است. سنگ های چاهکو دارای آهک یا بی کربنات کلسیم است که اسید آب باران دلیل حل شدن آنها و ایجاد شکاف ها و حفره های کوچکی در میان آنها شده و این حفره ها در طول چند میلیون سال بزرگ تر شده و تبدیل به دالانه های جالبی شده اند. در این میان، جاری شدن آب در زمان بارندگی، زیبایی این دره را دوچندان می کند.گردشگران چاهکوه ، جنسی عام به مانند سایر گردشگران ندارند. آنها یا محقق اند یا دلباخته طبیعت. به همین دلیل ساخت تاسیسات گردشگری به منظور حفظ جاذبه های طبیعی این تنگه به راحتی امکانپذیر نیست.تنگه چاهکوه یکی از جاذبه های ژئوپارک قشم است و تاکنون اقدام هایی در حد تایید سازمان یونسکو در این تنگه انجام شده است.جاده به طول ۴ کیلومتر، ساخت سرویس بهداشتی، نصب چند تابلو آموزشی و زیست محیطی، نصب سطل زباله، ساخت پارکینگ و دایر کردن کیوسک نگهبانی از جمله اقدام سازمان منطقه آزاد قشم دراین تنگه گردشگری به شمار می آید.شناخته شدن ژئوپارک قشم را به عنوان یکی از ژئوپارک های مهم و توریستی دنیا نیازمند نگاه ملی است قابل ذکر است که درآمد کشور چین از ۸ ژئوپارک خود که به ثبت جهانی رسیده، چندین برابر درآمد نفتی ایران است؛ به یقین برای رسیدن چنین وضعی باید تمام ارگان های مانند محیط زیست، وزارت علوم، سازمان میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، سازمان زمین شناسی، و غیره به کمک منطقه آزاد قشم در جهت معرفی آن کوشا باشند.تعداد بازدید کننده های تنگه چاهکوه در ایام نوروز حدود ۴۶ هزار نفر اعلام شده است، پیش بینی می شود با داشتن برنامه در سال های آتی این تعداد در ۵ سال آینده به ۶۰۰ هزار نفر تا یک میلیون نفر برسد.دلیل نامگذاری چاهکوه وجود چاه هایی است که در ابتدای دره حفر شده است. چند چاه کم عمق و کانال هایی برای هدایت آب، از سوی اهالی روستای چاهو حفر شده و زیبایی این تنگه را دوچندان می کند. از آنجا که با توجه به گرم و خشک بودن منطقه، آب شیرین ذخیره شده ارزش بالایی دارد، این چاه ها محل ذخیره آب باران است. این کانال ها و چاه ها، قدمتی باستانی دارند و از زمان های دور برای تامین آب شیرین اهالی این بخش از جزیره مورد استفاده قرار داشته است.

گورستانهای تاریخی قشم

جزیره قشم به دلیل پیشینه تاریخی خود که حتی قبل از میلاد مسیح(ع) نیز آباد و دارای جمعیت قابل توجه و مرکز حکومت جزایر و بنادر خليج فارس بوده است. در هر گوشه و کنار قشم آثاری از گذشته یافت مى‌شود که در آن میان وجود گورستان‌هاى قدیمى‌در کنار منزلگاه‌هاى متروکه، قلعه‌ها، حصار و برج‌ها در کناره‌هاى سواحل و جای جای‌اين جزیره زیبا حکایت از سکونت گذشتگان و چگونگی زندگی با طرز تفکر و فعالیت‌هاى سیاسی، نظامی، اقتصادی و شرح حال زندگی اشخاص برجسته دارد.در خود شهر قشم چندین گورستان دایر و متروکه از قدیم وجود دارد که مهم‌ترین آنها عبارتند از گورستان‌هاى:محله چاه بهار، سید مظفر، کوهی، زیر کوه (محله زیرانگی)، محله مخابرات (گورفرنگی) محله مسنی، سرکوه کولغان و همچنین، در روستاهایی چون کوشه، توریان، لافت، تم سنیتی، جی‌جیان و گربدان نیز گورستان و قبرهای با قدمت زیاد وجود دارند.به منظور آشنایی و آگاهی دوستداران فرهنگ و تمدن قشم به ذکر مکان‌ها، سنگ نبشته‌ها، آثار و علائم و قدمت کتیبه‌هاى نصب شده بر روی قبرها و یادآوری نام شخصیت‌هاى شناخته شده مى‌پردازیم.روستای کوشه:در روستای کوشه یک قبرستان قدیمى ‌وجود دارد که آرامگاه بسیاری از بزرگان و علمای جزیره است. علاوه بر آن، در ‌اين روستا مقبره مخروبه شیخ برخ (BOURKH) و نیز مسجد قدیمى ‌و معروف ”برخ“ وجود دارد که مى‌گویند بر روی آتشکده زرتشتیان بنا شده و در سال 244 هجری قمری (برابر سال 838 میلادی) تعمیر شده است. به ‌اين ترتیب، از سال 838 میلادی تاکنون زمانی نزدیک به 12 قرن است که ‌اين مسجد تعمیر شده است.در اطراف مسجد برخ قبرهایی با اشکال مختلف و زیبایی‌هاى متنوع قدیمى ‌با قالب‌هاى استوانه‌اى سنگی و به شکل قایق (زورق) بادبانی قدیمى ‌وجود که نوشته‌هاى کنده شده بر سطح سنگ‌هاى ‌اين قبرها حکایت از وجود مسلمانان در آن منطقه مى‌نماید و کلمات و الفاظ معنوی با درود بر دوازده امام علیهم صلوات الله اجمعین یا نوشته‌هاى صلی علی امام باقر(ع) و صلی علی امام جعفرالصادق(ع) و صلی علی امام‌التقی(ع) و صلی علی امام زین‌العابدین که در دو طرف سنگ استوانه‌اى که بر روی قبر قرار داده شده کنده‌کاری شده است و هنوز با گذشت زمان و تأثیرات عوامل فرسایشی صحیح و سالم بر جای مانده است.همچنین نقش‌ها و نوشته‌هاى ترسیمى ‌یا طراحی شده به نام خداوند متعال و به نام امام علی(ع) به صورت درهم در طرحی منظم بر روی ‌اين سنگ طراحی شده است که شمای آن به شکل زیبا و جذاب که از یک سمت الله و از جهتی دیگر علی خوانده مى‌شود، فکر هر مسلمانی را به خود مشغول مى‌کند. همچنین، نقش‌ها و نوشته‌ها و شکل‌هاى ترسیمى ‌و طراحی شده به نام خداوند متعال و به نام امامان و اهل بیت همگی حکایت از اتحاد و شناخت مسلمانان شیعه و سنی در داشتن اعتقادات مشترک نسبت به اهل بیت رسول گرامى اسلام و تمامى امامان دارد و از آن برهه زمان تاکنون در ‌اين جزیره اين اعتقادات مستحکم است و طرح‌هايی که به صورت درهم در طرحی منظم با چند بعدی ساختن آن در ذهن بر روی سنگ قبور هست موجب آرامش روحی و نشاط هر بیننده مى‌شود.بر بعضی دیگر از سنگ‌هاى ‌اين قبور نیز صفات خداوند متعال نظیر: حلیم، غفور، رحیم و اسماالحسنی دیگر و همچنین عبارات گهربار لااله‌الاالله محمدرسول‌الله و آياتی از قرآن بر آن نوشته شده است.این گورستان و مسجد و مقبره معروف و بسیار قدیمى ‌(شیخ برخ) که ساختمان اولیه آن را به قرن اول هجری نسبت مى‌دهند، در روستای کوشه قشم که در حدود 40 کیلومتری غرب قشم واقع شده است قرار دارد.در اطراف مسجد و مقبره معروف و بسیار قدیمى ‌(شیخ برخ) که ساختمان اولیه آن را به قرن اول هجری نسبت مى‌دهند، در روستای کوشه قشم که در حدود 40 کیلومتری غرب قشم واقع شده است قرار دارد.در اطراف مسجد و مقبره، گورستان وسیعی قرار دارد که هنوز اهالی جزیره درگذشتگان خود را به آنجا تشییع و دفن مى‌نمایند.در گورستان روستای کوشه قبرهای بسیاری با قدمت فراوان ـ بیش از هزار سال ـ دیده مى‌شود که کنده‌کاری‌هاى روی سنگ‌ها و تشابه و یکنواختی از نظر دست خط عربی و کوفی و نوع تراش سنگ‌ها و اعتقادات دینی که از نوشتار آنان بر سنگ‌هاى قبور مشخص است حکایت از زمان فتح جزیره به دست امیران رسول گرامى اسلام در عهد خود حضرت رسالت پناه صلی الله علیه و آله و سلم دارد.در ‌اين گورستان نیز دو تن از علمای بزرگوار و فاضل از خاندان کمال که اجداد آنان به نام‌هاى سعید، نورالدین، علی و احمد در اطراف روستای کردوای قشم مدفون‌اند. در ‌اين قبرستان با قدمت نزدیک به دویست سال که پدر و پسر و از بنیانگذاران مدرسه علوم دینیه روستای بند حاجعلی هستند مدفون گردیده و بر لوح سنگی ضمن وصف شایستگی‌ها و صفات نیکوی آنان به عنوان عالمى ‌برجسته و دانا به مسائل دینی و ارشادکننده مسلمین و سبقت گرفته‌اى نمونه در تقوا به ذکر تاریخ وفات آن پرداخته شده است.در گورستان کوشه وجود قبوری که سنگ‌هاى استوانه‌اى کنده‌کاری (توخالی) با نوشته‌هاى قرانی (آیه الکرسی) و در دو طرف آن با طرح‌هايی از گل و ستاره و حاشیه چینی زیبا و با طرح‌هاى درهم به نام خداوند متعال و حضرت و امام علی(ع) و نام مبارک امامان با قدمت بیش از هزار سال تاکنون در‌اين روستا پابرجا مى‌باشد و قبوری نیز شبیه آن در روستای گربدان با قدمت 600 ساله و در روستاهای همجوار توریان، تم سنیتی، رمکان، جی‌جیان ـ همگی برخوردار از یک نوع خط و نوع جنس سنگ بوده و حکایت از وجود گروهی از حجاران (سنگ‌تراشان) معروف در زمان ورود فرماندهان رسول اکرم (ص) به جزیره داشته که در محل مسجد برخ آتشکده زرتشتیان وجود داشته است.آنچه امروزه در کتاب خليج فارس و نوشته‌هاى داخل مسجد که بر لوح‌ها و کتیبه‌هاى مانده است حکایت از فتح جزیره در خلال سال‌هاى هشتم و نهم به امر رسول خدا(ص) به دست عمروبن العاص ثقفی استاندار بحرین و یا به نوشته عالم فاضل و سرشناس مدیر و مدرس علوم دینیه صالحیه رمکان جناب‌الشیخ محمد شریف صالحی رمکانی رحمت‌الله علیه که در نتیجه تحقیقات و مطالعات بیشتر کتب دینی از جمله کتاب مروج‌الذهب فتح جزیره را به عهد رسول‌الله مربوط دانسته و تخریب آتشکده زرتشتیان در روستای کوشه و ساخت مسجد را توسط امیر و فرستاده پیامبر (ص) به نام عمروبن‌العاص مى‌داند و به دنبال آن با ورود اصحاب رسول خدا و صالحان و شایستگان به ‌اين جزیره نور اسلام تا دورترین روستا‌ها و سواحل و بنادر قشم تابیدن گرفت و همه زوایای تاریک را روشن نمود و در طول سالیان بعد مساجد دیگری نیز برای پرستش خدواند یکتا به جای معابد و زیارتگاه‌هايی همچون مهر، میترا، و ناهید در‌اين جزیره ساخته شد و آثار و ادیان گذشته در طی قرن‌هاى متمادی زدوده و یا به صورت قدمگاه‌هاى پراکنده با نام‌هاى اسلامى ‌درآمد.لازم به یادآوری است که لوحی توسط شیخ محمد شریف صالحی رمکانی عالم فاضل و مدیر و مدرس مدرسه صالحیه رمکان رحمت‌الله که ترجمه‌اى از کتاب مروج‌الذهب به تاریخ سال 1382 محرم‌الحرام مى‌باشد، در مسجد برخ در روستای کوشه و مدرسه رمکان و همچنین بنا به اظهار فرزند محترم وی جناب احمد امین صالحی رمکانی که جانشین پدر بزرگوارشان مى‌باشد ‌اين لوح درموزه سعدآباد تهران نیز در معرض دید عموم قرار داردشرح اين لوح که به قلم جناب شیخ صالحی تحریر یافته چنین است:(فصلی مختصر پیرامون جزیره قشم و بدو افتتاح ‌اين جزیره) سیاح کبیر و مورخ شهیر ابوالحسن علی‌بن‌الحسین مسعودی که از فرزندان عبدالله بن‌مسعود رضی‌الله صحابی بزرگ رسول خدا(ص) مى‌باشد در کتاب معروف خود به نام مروج‌الذهب که در حدود سنه 330 هجری قمری چیزی در حدود 1093 سال قبل در قسم جغرافیا در جلد اول صفحه 91 تألیف یافته آنجا که از خليج فارس و بحر فارس سخن مى‌گوید راجع به‌اين جزیره چنین مى‌نگارد:”در‌اين خلیج بعد از جزیره اولی جزیره‌اى است به نام جزیره لافت که به جزیره بنی کوان معروف است. ‌اين جزیره به دست عمرو بن‌العاص رضی‌الله عنه فتح شده و مسجد او تا ‌اين وقت (یعنی زمان مؤلف) در آن موجود است و در ‌اين جزیره بسیاری از مردم ساکنند و قریه‌ها و آبادی‌هاى متصل دارد و نزدیک‌اين جزیره جزیره‌اى است به نام هیجان (یا هنگام فعلی) و از ‌اين جزیره ارباب کشتی‌ها آب را حمل مى‌کنند.“و نیز در کتاب سیرت و غزوات رسول اکرم صلی‌الله علیه و اله سلم آمده که رسول خدا(ص) در سال هشتم هجرت یعنی بعد از فتح مکه نامه‌اى به عنوان پادشاه عمان که در آن زمان شهر (دبا) عاصمه و پایتخت عمان بود نوشت و به همراه عمروبن‌العاص فرستاد تا او را به دین اسلام دعوت کند. عمربن‌العاص آمده و نامه و سفارش رسول اکرم(ص) رسانید. پادشاه پس از مکثی و مشورتی اسلام را پذیرفت و به احکام خدای عزوجل و رسول خدا صلی الله علیه و آله گردن نهاده و صدقات و زکات قلمرو خود به عمربن‌العاص تسلیم نمود و باز در کتب سیرت آمده که رسول اکرم (ص) در سال نهم عمربن‌العاص را بر عمان و سرزمین مفتوحه به دست وی فرمانروا و او را عامل خود گردانیده است و او تا زمان رحلت رسول اکرم(ص) که دو سال بعد واقع گردیده در آن دیار بوده است.از ‌اين تحقیقات و تقاریر به خوبی واضح است که فتح جزیره قشم در خلال سال هشتم و یا نهم هجری بود که فرستاده پیامبر در ‌اين منطقه حاکم بوده است و آنچه در بالا از مسعودی نقل شده موید‌اين است و کاملا با واقعیت منطبق مى‌باشد به آنچه یاقوت حموی در کتاب معجم‌البلدان نوشته و فتح جزیره را به دست عثمان بن ابی‌العاص ثقفی نسبت داده است.بنابراین، جزیره قشم کنونی یا کشم سابق و یا جزیره بنی کاوان و لافت اسبق زمانی به دین اسلام مشرف شده که خود صاحب رسالت صلی الله علیه و آله در قید حیات بوده است و مى‌توان حدس زد که مسجد کوشه (مسجد برخ) که از لوحه آن به خوبی واضح است که در سال 244 هجری تجدید بنا یافته و مسجدی را که مسعودی بدان اشاره کرده همان مسجد عمروبن‌العاص(رض) مى‌باشد چه تجدید بنا پس از تاسیس است اگرچه‌اين حدس نمى‌تواند و در تعیین خود مسجد عمروبن‌العاص قاطعیت داشته باشد.

گورستان‌هاى محلات قشم

 قبرستان سید مظفر

ابتدا در مرکز شهر قشم وجود داشت. بعد از خیابان کشی و ساختمان مدرسه، به نقل از آقای نوربخش نویسنده کتاب خليج فارس، قبرستان سید مظفر تسطیح شده و قسمتی جزء خیابان و پیاده‌رو و بقیه هم در حیاط و زیر بنای مدرسه قرار گرفت و امروز آنچه مى‌بینیم در محل قدمگاه در بهشت زهرا زیارتگاهی گنبدی شکل است که با همت سازمان منطقه آزاد قشم و معتمد ین شیعه تجدید بنا شده است.

قبرستان گور فرنگی

که در جنوب خور کولغان قشم قرار دارد و در روزگاران پیش مدفن انگلیسی‌ها و پرتغالی‌هاى ساکن جزیره بوده است که جسد ویلیام بافین دریانورد و کاشف معروف و دو نفر دیگر از سربازان انگلیسی که در سال 1031 ه‍. ق در جنگ بین سپاه امامقلی و فرمانده معروف شده است در‌اين مکان مدفون است. ‌اين گورستان قدمتی 392 ساله دارد.

گورستان محله مسنی (Mesiny)

سالخوردگان قشم قدمت ‌اين گورستان را بین 400 تا 500 سال مى‌دانند. در گورستان مسنی قبور مردان معروفی چون شیخ حاج رمضان که قبرش جلوی خانه حاج عبدالفاتح کریمى ‌قرار دارد و مردم به زیارت آن مى‌روند فاتحه مى‌خوانند و نذر مى‌کنند و بخور مى‌سوزانند و روی قبر نقل و بادام مى‌ریزند وجود دارد.

از قبور معروف دیگر در‌اين گورستان قبر شیخ قاسم اسنوی است. مى‌گویند او مردی فقیه و حافظ قرآن بود. مردم سرقبرش مى‌روند و فاتحه مى‌خوانند.

گورستان کولغان

این گورستان در خارج از شهر قشم و بر سر راه درگهان و روی کوه معروف به کولغان قرار گرفته است. در بالای تپه‌هاى کولغان، آثار خانه و معبد و برج و غیره وجود داشته است که همه بر اثر باران و تابش آفتاب و نیز دستبرد به مصالح ساختمانی به تدریج از بین رفته است.

قبرستان توریان

در گورستان روستای توریان قشم نیز یک قبر قدیمى‌به شکل قبور روستاهای کوشه و گربدان و با همان دست خط کوفی و عربی وجود دارد که بر روی‌اين قبر اشعاری در وصف رسول گرامى ‌اسلام(ص) و در مدح امام علی و وصف جوانی به شیوه رادمردی حضرت علی(ع) بر روی سنگ قبر کنده‌کاری شده است و در انتهای سنگ قبر در سمت پای مرده‌ايه قرآن ـ کل شی‌هالک الاوجهه ـ بر روی سنگ قبر کنده‌کاری شده است که قدمت ‌اين قبر مربوط به زمان همان حجاران (سنگ تراشان) معروف در حدود 1000 سال قبل مى‌باشد.وفات المرحوم السعید الشهید نوراسه فی مرقدها بی بی رابعه محمد سفاهانی به تاریخ ماه ذیقعده سال 903 ه‍. ق قدمت‌اين قبر پانصد و بیست سال مى‌باشد.2 ـ قبر فردوس مکان ملا محمد بن داود در تاریخ ربیع الاخر 1044 که قدمت آن سیصدوهفتادونه سال است.3 ـ عزالدین محمدبن مولانا عبدالرحمن عالی در ماه صفر 909 که قدمت آن پانصد و چهار سال مى‌باشد.4 ـ قبر عالی شاه بن علی در گذشته در تاریخ دهم ذیحجه‌الحرام سال 903 ه‍. ق که 502 سال قدمت آن است. و قبر بی بی روحه در شهر رمکان جنب مسجد جامع قدیمى ‌در نزدیک منزل مرحوم شیخ محمد شریف صالحی که قدمت آن از تاریخ سال 903 ه‍. ق تاکنون 520 سال است، که ابتدا دارای گنبد بوده و با ورود گروهی در زمان قواسم ـ یا جاسم ـ که از نجد وارد قشم مى‌شوند و مخالف گنبد و آثار قبر بوده‌اند، گنبد‌اين قبر تخریب مى‌شود. همچنین ورود سادات به جزیره در روستای رمکان از ابتدای ورود شاه سیف‌الله قتال جد سید عبد الرحیم معروف با سید بزرگ و فرزندان وی و همچنین سید کمال که در قبرستان داخل شهر رمکان قرار دارد.به نقل از ”تذکره‌هاشمی“ نوشته مصطفی عبدالرحیم برقان مصطفوی سید قتال در اوایل قرن هفتم ه‍. ق که اوضاع بغداد در اثر حمله مغول و انقراض خلافت عباسیان مردم و منطقه دچار نابسامانی و هرج و مرج گردیده‌اند و عد زیادی از سادات عباسیان و مشایخ علماء دیگر با خدم و حشم و اتباع خود به شهر‌هايی که از فتنه مغول محفوظ بوده مهاجرت نموده‌اند و هر دسته به مکانی متفرق و ساکن شده‌اند. شاه سیف‌الله قتال با عده زیادی از عشیره و اتباع خود بغداد را ترک و از طریق بصره با ساحل‌ايران وارد گردیده، نخست به محل بیابان ساحل خلیج به نام (ماخول) که دارای چند حلقه آب شور بوده وارد مى‌شوند و عشیره سید با حال خستگی و گوفتگی زیاد اصرار مى‌ورزند که آب‌هاى موجود غیر قابل شرب و مردم هم دیگر رمقی برای جابجا شدن در خود نمى‌بینند.لذا با اشاره سید ابوالفضل که‌اين هم از القاب قتال بوده، در همان حوالی چاهی دیگر حفر کرده و به فضل خداوند آب شیرین و گوارا پیدا و موجب خوشی و سرور همراهان گردیده و آن محل شوره زار به منطقه سبزه‌زار مبدل شد و اما بعد از ان منطقه ماخول را به پرچه قتال یاد نمودند و از آن به بعد ساکنان اطراف برای شفای بیماران و گرفتن حاجت آب، آن را مى‌آشامیدند و با خود به جاهای دور مى‌بردند.سید محمد عمر ابوالفضل معروف با شاه سیف‌الله قتال متولد سال 578 ه‍. ق فرزند سید فخرالدین معلی بوده که در اوایل قرن هفتم هجری به سواحل‌ايران وارد شده و حسب اطلاع از تحقیقات جمع‌آوری شده و اظهارات شیخ احمد امین رمکانی، سید قتال که از اجداد سید عبدالرحیم و سیدکمال از سادات منطقه قشم مى‌باشد وجود قبر آنان نیز از قدمتی بیش از 800 سال برخوردار است و به لحاظ داشتن کرامات به عنوان زیارتگاه برای مردم قشم شناخته شده و مردم به زیارت آن رفته و با نذر کردن و راز و نیاز با خداوند متعال در کنار مزار انسانی صالح شادمان و مستجاب الدعوه به منزل خود باز مى‌گردند.

گورستان لافت کهنه با قدمت تاریخی

در اطراف زیارتگاه سیدحسن پسر سیدمنصور در لافت کهنه، قبرستانی وجود دارد که به قول سدیدالسلطنه کبابی، الواح آن مقابر به تاریخ هزار و سیصد و هفتاد و دو و سال هزار و صد و سیزده دیده مى‌شود.اعتقاد بر ‌اين است که مقابر مسلمانان در لافت، یادگار دستبرد عثمان ثقفی و علاء خضر مى‌(جانشین عثمان در فرمانداری بحرین) در سال شانزدهم هجری، 638 ـ م به جزیره قشم است. در‌اين قبرستان که تابلویی به نام قبرستان دارالمغفره دارد، قبور دارای قدمت فراوانی بوده و تکه سنگ‌هاى نوشته شده قدیمى‌که در حال حاضر شکسته شده و در حال از بین رفتن است و تاریخ آن قابل خواندن و تشخیص نیست،اما به نقل از نوشته‌هاى نویسندگانی چون سدیدالسلطنه کبابی و اسماعیل رایین در کتاب دریانوردی ‌ايرانیان ـ حکایت از قدمتی بیش از 1379 سال دارد. همچنین در قبرستان قدیمى ‌لافت کهنه در منطقه تابه تا که در آنجا زیارتگاه سید شمس‌الدین قرار دارد اطراف آن نیز قبور بسیاری با قدمت فراوان که از نوع سنگ نبشته و کتیبه‌هاى شکسته مى‌توان تشخیص داد وجود دارد که قدمت آن نیز به حدود بیش از هزار سال مى‌رسد.زیارتگاه دیگری نیز به نام زیارت شیخ‌اندرآبی در روبه‌روی شهر لافت در جزیره کوچک در منطقه جنگل‌هاى حرا قرار دارد که با فاصله 500 متری از ساحل مردم به زیارت آن رفته و برای خود نذوراتی دارند که قدمتی برابر با دو زیارتگاه لافت کهنه و لافت جدید دارد.

قبرستان منطقه خربس ـ روبه روی غارهای خربس متعلق به دوره مادها

در ‌اين قبرستان نیز تعداد 3 قبر با سنگ‌های معدنی تراشیده شده به شکل مستطیل با کنده‌کاری و دست خط همان حجاران معروف که در منطقه روستای کوشه و گربدان از خویش اثر زیبایی به جا گذاشته‌اند دیده مى‌شوند. اما به علت قرار گرفتن ‌اين قبرستان در ساحل دریا و تأثیر بیشتر عوامل طبیعی (از جمله شرجی و گرمای خورشید) نوشته‌هاى آن خوانا نبوده و فقط از نوع سنگ و بقیه اثرهای به جا مانده قابل تشخیص است که قدمت آن نیز به حدود هفتصد سال مى‌رسددر مناطقی نیز از کناره‌هاى ساحلی یا مکانی‌هايی که برای ساخت و ساز حفاری مى‌شوند اغلب آثاری از سنگ‌هاى قبر با قدمت فراوان یافت مى‌شود از آن جمله سنگ معدنی که در حدود 4 سال قبل در ساحل اسکله بهمن توسط آقای عنایت‌الله شکوری در هنگام حفاری حوضچه اسکله کشف شد که مربوط به سال 1591 میلادی هفدهم ژانویه با قدمت 411 سال متعلق به آنتونیوکوریا(پرتغالی) مربوط به نسل اعقاب مى‌باشد. وزن ‌اين سنگ حدود نیم تن و نیم و به طول 3 متر و عرض 1 متر است که کنده‌کاری‌هايی با حروف انگلیسی و علامت خطر مرگ (اسکلت جمجمه انسان) بر روی آن ‌ايجاد شده و در حال‌حاضر ‌اين سنگ در محل ورودی هتل بین‌المللی قشم به نمایش گذاشته شده است.

غار نمکدان

غار نمکدان از جمله غارهای استان هرمزگان و یکی از منحصر به فردترین جاذبه‌های گردشگری جزیره قشم می‌باشد.بخشی از کوه‌های جزیره قشم به دلیل انباشتگی و رسوب نمک موجود در آب دریا در گسل‌های عمیق، تبدیل به کوه‌ها و غارهای نمکی شده‌اند که غار نمکدان، یکی از آن‌ها می‌باشد. این غار در بخش انتهایی جنوب غربی جزیره قشم و در فاصله 90 کیلومتری از شهر قشم در داخل یک کوه گنبدی شکل واقع شده است.دهانه غار نمکدان که در ارتفاع 237 متری از سطح دریا واقع شده، از جاده همجوار ساحل دریا حدود 2 کیلومتر فاصله دارد که به دلیل وجود جذابیت‌های طبیعی، بهتر است به صورت پیاده طی شود. سقف غار از قندیل‌های مرمرین نمک در اشکال مختلف پوشیده شده است که منظره‌ای بدیع را به وجود آورده است. رطوبت هوای جزیره و نفوذ آب در غار، سبب فروچکیدن آب نمک اشباع شده بر بدنه قندیل‌ها شده و تغییر شکل دائمی آن‌ها را سبب می‌شود. درون غار به ویژه در اعماق آن، تاریکی حکمفرماست از این رو برای مشاهده قندیل‌های بلورین نمکی نیاز به چراغ قوه می‌باشد. در فاصله 160 متری از دهانه ورودی غار، یک دریاچه نمک به عمق یک متر وجود دارد. از داخل غار نمکدان، یک جریان آب زیرزمینی می‌جوشد که راه را به خارج می‌گشاید و پس از حل کردن نمک در مسیر حرکت خود، به صورت چشمه نمک در دامنه کوه ظاهر می‌شود که در گودال مقابل خود، حوضچه‌ای طبیعی به رنگ سفید به وجود می‌آورد. منظره این حوضچه از دور همچون برف زمستانی است. این چشمه در تمام طول سال جریان دارد.در ترکیب نمک‌های غار نمکدان، عناصر مهمی همچون منیزیم یافت می‌شود که می‌تواند به عنوان نمک طبی و به ویژه برای ورزشکاران مورد استفاده قرار گیرد. باقی ماندن و تنفس در داخل این غار می‌تواند به بهبود بیماران مبتلا به آسم و ناراحتی‌های تنفسی کمک کند.با بررسی‌های به عمل آمده توسط یک گروه دانشمند زمین‌شناس از کشور چک به همراه استادان بخش زمین‌شناسی دانشگاه شیراز در سال 1385 خورشیدی، معلوم شد که غار نمکدان با طول 6400 متر، طولانی‌ترین غار نمکی جهان است. تاکنون بیش از 6000 متر از این غار شناسایی شده است.برای دسترسی به غار نمکدان باید از شهر قشم به سمت غرب جزیره حرکت نمود. پس از پشت سر گذاشتن فرودگاه قشم (فرودگاه دیرستان)، یک جاده آسفالته وجود دارد که به طرف سَلَخ می‌رود با گذشتن از این منطقه و ادامه مسیر، یک جاده فرعی (نرسیده به کانی) وجود دارد که مراجعه‌کنندگان را به سمت غار هدایت می‌‌کند.پیمایش کامل غار نمکدان نیازمند در اختیار داشتن تجهیزات فنی مناسب است و بدون این وسایل، تنها می‌توان 100 متر ابتدایی غار را طی نمود که البته آن نیز خالی از لطف نیست.

بندر تاریخی لافت

لافت بارزترین روستا در روستاهای ساحلی قشم است . كامل بودن آبینه موجود در لافت ، معشیت پایدار مردم آن ، توسعه آینده ی آن از جمله احداث پل خلیج فارس كه جزیره قشم را از طریق لافت به سرزمین اصلی متصل خواهد كرد همه و همه از ویژگی های منحصر به فرد این بندر می باشد . این روستا با تنوع بافت نو و كهنه یكی از ده روستای برتر كشور از لحاظ معماری می باشد . در مجموعه شهر ساحلی لافت قلعه نادری با ویژگی های قلعه های ایرانی در جوار چاه های تلا از دژهای مستحكم دفاعی جزیره قشم به شمار می رفته است . از دیگر جاذبه های لافت می توان بادگیر های سنتی ، كارگاه های لنج سازی ، بزرگترین آب انبار جنوب ایران ، چاه تلا ،‌ برج های تاریخی دوره سامانیان ، مسجد جامع لافت نام برد كه در واقع بندر لافت یك مجموعه تاریخی در كشور به لحاظ معماری شناخته شده و به ثبت رسیده است .

زیارتگاه شاه شهید

از بقاع متبركه است كه توسط منطقه آزاد قشم بازسازی شده و صحن و فضای آن گسترش یافته است . زیارتگاه شاه شهید در جوار غارهای خربس قراردارد . مردم بومی جزیره درباره شاه شهید داستانهای دل انگیزی می گویند.

کوههای قشم

بی شك در دوران پیش از تاریخ آنچه امروز جزیره قشم خوانده می شود زیر آبهای همیشه خلیج فارس قرار داشته است . اما بر اثر تحولات درونی سطح آب فروكش كرده و بخشهای بر آمده زیر دریایی به صورت جزیره در آمده اند . در این جزایر ، از جمله قشم كوههای كم ارتفاع فراوان است . سطح این كوه ها را لایه های مرجانی اسفنجی و دوكفه ای ها پوشانده اند كه خود موجب حفاظت خاكهای نرم شیست و مارن زیر سطح مرجانی شده است . با وجود این بادها بارانها و طوفان های باران زا كه تقریباً موازی و با زاویه كمی از زمین می وزند باعث فرسایش تنه كوه ها و فرو ریختن پوشش های مرجانی شده اند . در اثر این فعل و انفعال طبیعی نمادها و تندیس های دیدنی و زیبایی در سراسر جزیره پدیده آمده كه از همین حیث نیز جزیره قشم و جزایر اطراف آن را از دیگر جزایر خلیج فارس ممتاز و به راستی استثنای كرده است.

غارهای تاریخی خربس

غار خربس از جمله غارهای جالب توجه استان هرمزگان و یکی از جاذبه‌های گردشگری شهرستان قشم می‌باشد که در 15 کیلومتری شهر قشم و سمت راست جاده قشم به روستای خربس* قرار دارد.غار خربس دارای معماری صخره‌ای بوده و در نتیجه تخلیه ماسه‌ها از داخل حفره‌های سنگ‌های ارتفاعات روستای خربس که مشرف به ساحل جنوبی جزیره می‌باشد، به وجود آمده است.غار خربس دارای 4 دهانه می‌باشد که در ارتفاع 20 تا 30 متری واقع شده‌اند و از درون به یکدیگر پیوسته می‌باشند. این غار از دهلیزها، تالارها و اتاق‌های متعدد به ابعاد 5.5×4 متر تشکیل شده که به مرور زمان توسط افراد گوناگون و به منظور کاربردهای گوناگون شکل و سیمای آن‌ها تغییر شکل یافته است.گفتنی است این غار که از پدیده‌های کهن زمین‌شناختی به شمار می‌رود، همراه با دیگر پدیده‌ها، کوه‌ها و به طور کلی خود جزیره قشم، دنباله چین‌خوردگی‌های رشته کوه‌های زاگرس می‌باشد که در هزاره‌های گذشته، از زیر آب سر برآورده‌اند.پبشینه غار خربس به دوره مادها می‌رسد و محققان معتقدند این غار نیایشگاه ایزد مهر (یا میترا) و محل به جا آوردن مراسم مذهبی توسط پیروان آیین میترائیسم بوده است.نکته قابل توجه در خصوص غار خربس، وجود خفاش‌های دم موشی است که بیشتر در زاویه‌های تاریک و بخش انبار ذخایر غار (حفره‌های زیرین) زندگی می‌کنند. بر فراز غار خربس نیز یک جفت عقاب ماهیگیر که از انواع نادر و مرغوب عقاب‌های جهان می‌باشند، به چشم می‌خورند که در ارتفاعات صخره‌ای لانه‌ دارند.روستای بزرگ خربس (خوربیز یا خربز) اکنون کاملاً ویران گشته و جز کلاته گورستان و برکه‌ای از آن باقی نمانده است. این روستا حداقل تا زمان ساسانیان (1400 سال قبل)، مکانی آباد و محل تردد سیاحان و کشتی‌بانان بوده است. پیرامون روستای خربس را تپه‌های کوتاه و بلند مرجانی به صورت دایره‌وار احاطه نموده‌اند.

 

 

گردآوری و بازنشر:گروه بازرگانی آرین

منبع:ویکی پدیا

هتل های شهر جزیره قشم


رستوران های شهر جزیره قشم


شرکت های شهر جزیره قشم


رویداد ها

افزودن رویداد